چمدان سرگردان!

چمدان دربسته‌ای از طریق راه‌های مختلف دست به دست می‌چرخد و به آدم‌های مختلفی می‌رسد، این‌كه هر كدام از این آدم‌ها چه اقدامی در رابطه با آن انجام می‌دهند، مجموعه اپیزودیك «چمدان» به كارگردانی خسرو ملكان را پیش می‌برد.
واكنش آدم‌هایی از اقشار مختلف، فقیر و ثروتمند، پیر و جوان، در مواجهه با چمدان، تقریبا یكسان است، همه با دیدن چمدان ذوق‌زده می‌شوند و مطمئن هستند كه هرچه در آن هست، به رسیدن آنها به آرزوهایشان كمك می‌كند.
درست است كه در واقعیت درصد زیادی از مردم، ممكن است چنین واكنشی داشته باشند، اما در سریال چمدان، عكس‌العمل دیگری اصلا متصور نیست.

یك نفر چمدانی را كه نمی‌داند در واقع داخلش چیست در هفت سوراخ قایم می‌كند چون نمی‌خواهد كسی دیگر از پول هنگفتی كه احتمالا در آن هست بویی ببرد.
یك نفر دیگر در حالی كه هنوز نمی‌داند واقعا چمدان حاوی چیست، آن را با خوشحالی به خانه خانواده همسر آینده‌اش می‌برد و آنها هم از دیدن چنین محموله ارزشمندی خوشحال می‌شوند.
خلاصه در مواجهه با چمدان، اگر كسی لحظه‌ای به فكرش برسد كه چیزی به جز پول و طلا و چیزهای قیمتی در آن است، بزودی آن را فراموش می‌كند و همان تفكر «حتما توی چمدان چیزی هست كه مرا به آرزوهایم می‌رساند» را ادامه می‌دهد.

البته واكنش نهایی آدم‌ها با هم فرق می‌كند، مثلا یك نفر آن را از دست می‌دهد و به خاطرش غصه می‌خورد و یك نفر دیگر به خاطر اعتقادات و ضوابط اخلاقی كه برای خودش دارد، با وسوسه‌هایش مقابله می‌كند و آن را از خود دور می‌كند.
در نهایت بیشتر آدم‌هایی كه چمدان به دستشان می‌رسد، بدون این كه حتی بفهمند درون چمدان چه چیزی هست، تغییر مثبتی در زندگی‌شان به وجود می‌آید و بقیه آدم‌ها كه این تغییر مثبت برایشان پیش نمی‌آید، در داستان رها می‌شوند.
مثلا كسی كه معتاد بوده و همسرش می‌خواسته از او طلاق بگیرد، با چمدان دستگیر می‌شود و بعد اعتیادش را ترك می‌كند، مسیر درست زندگی‌اش را پیدا می‌كند و (احتمالا) به سر و سامان می‌رسد. اما از دزدی كه چمدان را پیدا كرده بود و طی یك اتفاق از دستش می‌دهد، دیگر خبری نمی‌شود.

انگار دزد فقط برای این وارد ماجرا شده بود كه چمدان را از یك نقطه به نقطه دیگری انتقال دهد تا از دست كسی به كسی دیگر برسد و حالا كه وظیفه‌اش انجام شده، دیگر نه به سرگذشت او كاری داریم و نه به آینده‌اش.
معلوم نیست در مجموعه چمدان آدم‌ها روی چه حسابی می‌مانند و روی چه حسابی از كار خارج می‌شوند. مثلا چند قسمت اول سریال، به معرفی اعضای خانواده‌ای گذشت كه احتمالا اولین كاشفان چمدان بوده‌اند، این معرفی آنقدر طول كشید كه بیننده فكر می‌كرد تمام سریال قرار است به بررسی زندگی این خانواده بپردازد. اما بعد از چند قسمت چمدان از دست آنها خارج شد و داستان آنها هم همانجا تمام شد.
این باعث می‌شود بیننده نفهمد كه كنكاش زیاد سریال روی زندگی بعضی از آدم‌ها به این معنی است كه آنها نقشی تعیین‌كننده‌تر یا مهم‌تر از بقیه دارند و باید روی زندگی آنها بیشتر متمركز شود یا این كه كاملا اتفاقی است و این آدم‌ها هم یك رابط هستند كه چمدان را به دست نفر بعدی می‌سپارند.

بعد از بررسی مختصر احوالات آدم‌های دیگری، دوباره این پردازش در مورد خانواده بعدی تكرار می‌شود. با این تفاوت كه چمدانی كه به نظر می‌رسید تا آخر سریال قفل بماند، به دست آنها باز می‌شود و محتویات آن كشف می‌شود. محتمل‌ترین پیش‌بینی در مورد سریال، این بود كه چمدان در قسمت‌های آخر باز شود و بفهمیم كه درون آن هیچ چیز ارزشمندی نبوده و تنها طمع آدم‌ها بوده كه از كاه درون چمدان كوه ساخته است، اما با باز شدن چمدان در پایان یك سوم ابتدایی سریال، حساب و كتاب‌ها اشتباه از آب در می‌آید و می‌بینیم كه چمدان «پوچ» نبود! بلكه درون آن پر از طلا و پول بود كه به واقع می‌توانست تمام آرزوهای آدم‌های سر راهش را هم برآورده كند.
با این اتفاق، مسیر جدیدی برای ادامه سریال گشوده می‌شود، به این ترتیب كه آدم‌هایی كه آرزو داشتند چنین محموله‌ای یكباره و بدون زحمت به دستشان برسد، حالا نمی‌دانند باید چطور از آن استفاده كنند.

در اینجا هم سریال چند قسمتی روی خانواده‌ای كه چمدان را باز می‌كنند متمركز می‌ماند اما معلوم نیست كه پس از این، محتویات چمدان به خانواده دیگری می‌رسد و آنها را درگیر می‌كند یا این كه این همه مقدمه‌چینی برای رسیدن به این خانواده و بررسی واكنش‌های آنها بوده است.
برای این كه مخاطب بتواند از چمدان لذت ببرد، باید سختگیری را كنار بگذارد و حتی دنبال منطق روایی مشخصی نگردد.
به اصطلاح باید دل به دل داستان بدهد و از طنزهایی كه این همه بازیگر مطرح و سرشناس در عرصه كمدی ایجاد می‌كند، لذت ببرد.

چمدان مجموعه‌ای از بازیگران سرشناس را به خانه‌ها می‌آورد كه در كنار هم داشتن آنها می‌توانست از عوامل موفقیت سریال باشد. اما چون این مجموعه، فیلمنامه دقیق و حساب‌شده‌ای ندارد، بخش‌های آن مثل تكه‌های نسبتا بامزه‌ای تنها كنار هم قرار می‌گیرد. چمدان تنها سریال امسال ماه رمضان است كه كاملا در فضای كمدی اتفاق می‌افتد، در حالی كه تجربه نشان داده مضمون طنز جذابیت‌های مخصوص به خودش را دارد كه می‌تواند درصد قابل توجهی از بینندگان را با خود همراه كند، اما ضعف‌های موجود در سریال چمدان نتوانسته این سریال را جزو انتخاب‌های اول بینندگان قرار دهد.