نگاهی به سریال «آسمان همیشه ابری نیست»

 
یك روایت دخترانه
حدود یكی دو ماهی است كه پخش مجموعه تلویزیونی «آسمان همیشه ابری نیست» به كارگردانی سعید عالم‌زاده از شبكه یك سیما آغاز شده است. بعد از وقفه‌ای طولانی و پس از ساخت مجموعه‌هایی مثل «روزگار جوانی» و «داستان یك شهر» كه بیشتر با محوریت جوانان پسر به مخاطب شناخته و عرضه می‌شد،‌ چند سالی بود كه تلویزیون به واقع جای خالی چنین مجموعه‌‌ای را احساس می‌كرد.
سریال آسمان همیشه ابری نیست، با محوریت اصلی مسائل دختران و جوانان، قصه 5 دختر نوجوان از 5 خانواده را به تصویر می‌كشد. نسرین، مهتاب،‌ صبا، سهیلا و مرجان 5 شخصیت اصلی هستند كه زندگی هریك را جداگانه در بستر داستان می‌بینیم.

 

مجموعه آسمان همیشه ابری نیست، زندگی این چند خانواده را از زوایای مختلف مورد بررسی قرار می‌دهد و در واقع روابط موجود میان اعضای خانواده بخصوص فرزندان با پدر و مادر، موضوع اصلی این سریال است. این مجموعه روایت زندگی دخترانی است كه هر كدام از آنها به لحاظ رفتاری و اخلاقی در جایگاهی متفاوت در اجتماع حضور دارند.
امیر پوررحمانی، تهیه‌كننده این مجموعه سال‌هاست كه در حوزه‌ آموزش و پرورش فعالیت دارد و این بار در این مجموعه دبیرستان را به عنوان یكی از محل‌های فراموش شده سینما و تلویزیون، بستر اصلی ایجاد وقایع در داستان معرفی می‌كند. در سال‌های اخیر شاید تنها مجموعه‌ای كه از این عنوان استفاده كرده بود، دبیرستان خضرا بود و بعد از آن خیلی كم به این قضیه نگاه شد. نكته قابل‌توجه، تعامل بینابینی بود كه میان مسائل جوانان و خانواده آنها اتفاق می‌افتاد و در طول قصه تبعات رفتار و كردار بین جوانان و اعضای خانواده به تصویر كشیده می‌شد، مسائلی كه به نوعی برگرفته از واقعیات روزمره جامعه كنونی است. آسمان همیشه ابری نیست، مطالبات و نیازهای اجتماعی دختران را بخوبی بازتاب می‌دهد و شاید اولین فیلمی باشد كه در آن بحث جوانان و نوجوانان دختر به حاشیه كشانده نمی‌شود و با نگاهی عمیق‌تر مورد بررسی قرار می‌گیرد.

این سریال قصه مشكلات و دل‌مشغولی‌های دختران را در خانه و مدرسه بدون توسل به گفت‌وگوهای سرشار از نصیحت بیان می‌كند و انعكاس نزدیك شدن به خطوط قرمز و لحاظ كردن بخشی از اصول اخلاقی و ارزش‌‌ها از جمله نكات مثبت مجموعه است.
مجموعه بخش اعظمی از مسائل و واقعیات روز جامعه را نشان می‌دهد و گذشته از پراكندگی مضمونی و بخشی از داستان كه گاهی دچار افت ریتم می‌شود بخوبی شخصیت‌های اصلی‌اش را تعریف می‌كند.

 

فاصله و تفاوت میان نسل‌ها كه همیشه جزو اصلی‌ترین موضوعات در زمینه آسیب‌شناسی روابط میان نوجوانان و بزرگ‌ترها بوده و در كنار آن پرداختن به بیان مسائلی چون عشق‌های زودگذر، سركشی‌های دوران بلوغ و پیامدهای منفی ناشی از فاصله گرفتن نوجوانان در خانواده‌ها همه و همه مسائلی است كه این مجموعه بخوبی به آن پرداخته است. جدا از مسائل داستان و روند ساختاری مجموعه نكاتی نیز دیده می‌شود كه ازجمله مهم‌ترین آنها انتخاب بازیگران اصلی و تفاوت این اختلاف سنی میان آنهاست. جدا از انتخاب حدیثه تهرانی، سمیرا حسینی و ماریه ماشاءاللهی، حضور لیلا بلوكات در نقش سهیلا چندان چنگی به دل نمی‌زند و بیننده مرتب این سوال را در ذهن خودش مرور می‌كند كه آیا گزینه بهتری برای این نقش نبود؟ مورد بعدی بحث گریم و چهره‌پردازی داستان است و پاسخگویی به این سوال بی‌جواب كه مگر در دبیرستان‌های امروزی، نوجوانان با این سر و شكل ظاهر می‌شوند؟ استفاده از مكان‌های مجلل و خانه‌های اشرافی و آكنده از وسایل صحنه هم بحث دیگری است كه با توجه به عدم كاربرد دراماتیكی یك نقطه ضعف بزرگ به شمار می‌آید. تعدد شخصیت‌ها نیز از جمله مسائلی است كه به طور حتم زمان در اختیار ندارد تا پرداختی یكسان به هریك را برساند. اگر آسمان همیشه ابری نیست را یك مجموعه با هدف‌رسانی آموزشی به شمار آوریم، باید متذكر شد كه الحق سعید عالم‌زاده در پرداخت‌های غیرمستقیم آموزشی بخوبی عمل كرده و این دلزدگی شعارگونه در هیچ كجای كار احساس نمی‌شود.
اینجاست كه بحث دیگری به میان می‌آید و با توجه به جای خالی آثاری همانند این مجموعه، باید سازندگان و دست‌اندركاران درصدد باشند كه امروز این‌گونه جریان‌ها قطعا به حضور عوامل بیشتری نیاز دارند و بحث مربوط به جوانان و خانواده از جمله مسائلی است كه باید به‌روزتر به آنها پرداخته شود تا آنجا كه مدرسه و خانواده بتوانند محل امنی باشند برای گفتن ناگفته‌هایی كه همچنان در دل نوجوان‌ها باقی می‌ماند.