موج و صخره
اگر سعی كنم حرفی بزنم یا ادایی در بیاورم تا به زور مخاطب را بخندانم، سعی من بیشتر دیده می‌شود تا خود نقش. شاید مردم عادت داشته باشند كه بازیگر آن‏ها را بخنداند اما من این كار را دوست ندارم و دلم نمی‌خواهد....
 
كیش‌گردی در نوروز با بمب‌های خنده
نو شدن سال، بهانه خوبی است برای ماراتن تولید سریال‏های دنباله‏داری كه شروعشان باید چند ساعتی قبل از تحویل سال باشد و انتهایشان سیزدهمین شب سال جدید را از سر بگذراند. سریال‏هایی با انواع و اقسام قصه و نور و تصویر كه فقط یك نقطه اشتراك دارند؛ باید سیزده شب، مردم را پای تلویزیون نگه دارند و تا جایی كه ممكن است نگذارند لبخند از لبانشان محو شود و برای رسیدن به این منظور، هیچ كوتاهی نمی‏كنند. بسیاری از این سریال‏ها حتی برای شاد نگه داشتن مخاطب پا را فراتر می‏گذارند و وارد وادی یاوه‏گویی و بد دهانی هم می‌شوند...

تجربه‏ای‏ متفاوت برای سریال‏های طنز
برای كسانی كه از سریال‏های نوروزی، تجربه‏هایی مثل «ترش و شیرین»، «عید امسال» و «سه در چهار» را دارند، شنیدن اسم مجید صالحی، یك جور كمدی خاص را در ذهنشان تداعی می‌كند؛ كمدی‏هایی كه بیشتر به یك جور طنز كلامی شباهت داشتند. اما به گفته مجید صالحی، سریال نوروزی امسال او زمین تا آسمان با كارهای قبلی‏اش متفاوت است: «این مجموعه اصلا شبیه چیزی نیست كه قبلا در مجموعه‏هایی كه من و دوستانم ساختیم، دیده‏اید. بهتر است بگویم بیشتر از اینكه بعد طنز داشته باشد مجموعه‏ای است با موقعیت‏های جالب و شیرین.» تعریف صالحی، كار را تا اندازه‏ای به صورت طنز موقعیت معرفی می‌كند اما از گفته‏های نویسنده مجموعه این‌طور بر می‏آید كه چندان هم سریالش را با این عنوان نمی‏شناسد.
امیر عباس پیام در این باره می‎‏گوید: «جرات نمی‌كنم بگویم مجموعه «صخره و موج» كمدی موقعیت است، چون این نوع كمدی، یكی از گونه‌های فاخر كمدی است كه هم نگارش آن سخت است و هم اجرای آن و هم بازی كردنش. ممكن است تعبیر ما از موقعیت متفاوت باشد. در مورد تعریف موقعیت همیشه تناقض‌هایی وجود دارد و از این رو به سادگی نمی‌توان ادعای نوشتن كمدی موقعیت داشت. اما من این نوع كمدی را دوست دارم و همیشه تلاش كرده‌ام به آن نزدیك شوم. اجرای این نوع كمدی هم خیلی مهم است اگر خوب اجرا نشود به نویسنده لطمه می‌زند. بنابراین من از انواع گوناگون كمدی كمك گرفتم.» او در این سریال سعی كرده از كمدی كلام، رفتار و... استفاده كند. اما به گفته خودش، از آنجایی كه بین نویسندگان، توافقی بر سر مفهوم كمدی موقعیت وجود ندارد، هركس می‌تواند ادعا كند كارش كمدی موقعیت است درحالی كه شاید هیچ شباهتی به این ژانر نداشته باشد، بنابراین او ترجیح می‏دهد از چنین تعبیری برای كارش استفاده نكند.
 
سریال جدی با طعم طنز
البته تفاوت این مجموعه نسبت‏ به كارهای پیشین فقط به دلیل تفاوت در نوع طنز نیست. از نظر انتخاب بازیگران هم تفاوتشان كاملا چشمگیر است. حضور رضا ناجی، نیما شاهرخ‏شاهی و الهام حمیدی، باعث شده كار تا حدی از قالب‏های معمولی طنز بیرون بیاید و به سمت یك سریال جدی با اندكی طعم طنز حركت كند. مسئله قابل توجه دیگر اینجاست كه سریال، برخلاف آنچه معمولا به عنوان سریال‏های مناسبتی نوروز شاهدش هستیم در یك خانه، محله، كارگاه یا آشپزخانه رخ نمی‏دهد و داستان، علاوه بر تهران، در چند بندر جنوبی و جزیره كیش هم پی گرفته می‌شود. تمام این مسائل باعث شده كار جدید مجید صالحی، تا اینجای كار نسبت به سایر كارها متفاوت به نظر برسد.
 
حضور بازیگران غیر طنز
استفاده از بازیگران طنز در سریال‏های كمدی ویژه نوروز، معمولا تابه‌حال اجتناب ناپذیر بوده كمتر پیش می‏آمده كارگردانی، ریسك چنین كاری را بپذیرد اما مجید صالحی برای انتخاب بازیگران این سریال، چنین خطری كرده است چون نیمی از بازیگران «موج و صخره»، اصلا كار طنز نكرده‏اند و حتی نمی‏توانند در قالب یك بازیگر طنز ایفای نقش كنند.
صالحی علت این انتخاب را این‌طور توضیح می‏دهد: «بیشتر بازیگران فیلم‌ها و مجموعه‌های تلویزیونی طنز، در نقش خودشان جا گرفته‏ و در نوع خاصی از بازی تبحر پیدا كرد‏ه‏اند. بنابراین مردم به دیدن آن‏ها در مجموعه‌های طنز و مناسبتی عادت دارند. به همین دلیل ما با انتخاب بازیگرانی كه معمولا در كارهای طنز بازی نمی‌كنند، به نوعی خطر كردیم و برخلاف ذائقه و عادت‌های مخاطب مجموعه‌های طنز تلویزیونی پیش رفتیم. به نظرم شكستن عادت‏های پیشین، جذابیت مجموعه را بالا می‏برد و مخاطبان حتما دوست دارند تركیب تازه‌ای از بازیگران طنز و جدی را در قالب یك مجموعه ببینند.»
نیما شاهرخ‏شاهی كه برای اولین بار در یك سریال مناسبتی ظاهر شده در این باره می‏گوید: «قرار نیست در یك مجموعه طنز، شخصیت‌ها هم طنز باشند. به نظر من، تفاوت بین شخصیت‌هاست كه باعث می‌شود طنز واقعی ایجاد شود و برای مخاطب هم خسته كننده نباشد.»
زیبا بروفه هم كه بعد از مجموعه «مجید دلبندم» تاكنون تجربه كار با مجید صالحی را نداشته و معمولا عادت دارد در نقش‏های جدی ظاهر شود، حضور جدی‏اش در این سریال را بهتر از انتخاب یك شخصیت كمدی می‏داند و می‏گوید: «اگر سعی كنم حرفی بزنم یا ادایی در بیاورم تا به زور مخاطب را بخندانم، سعی من بیشتر دیده می‌شود تا خود نقش. شاید مردم عادت داشته باشند كه بازیگر آن‏ها را بخنداند اما من این كار را دوست ندارم و دلم نمی‌خواهد با رفتار و كلماتم مخاطب را بخندانم. به نظرم قرار گرفتن شخصیت‏های جدی در موقعیت‏های غیر معمول، خیلی خنده‏دارتر است. اگر روزی هم قرار باشد در وادی طنز كلامی وارد شوم، سعی خواهم كرد آن‌قدر واقعی بازی كنم كه پذیرفتنی باشد.»
همراهی مداوم این بازیگران با نویسنده مجموعه و تلاششان برای نزدیك شدن به نقش، تا حد بالایی در جذابیت آن موثر بوده است. پیام می‏گوید: «موقع نوشتن فیلمنامه «صخره و موج»، اصلا نمی‏دانستم قرار است هر نقش به كدام بازیگر داده شود و حتی از حضور بازیگران غیر طنز هم بی‌اطلاع بودم. درواقع بدون هیچ پیش زمینه متن را نوشتم. اما وقتی دیدم بازیگران تمام تلاششان را می‏كنند تا به نقشی كه نوشته‌ام نزدیك شوند، بیشتر ترغیب شدم به آن‏ها كمك كنم. برای همین به پیشنهاد مجید صالحی، با عوامل تولید همراه شدم و در مسیر فیلمبرداری، كار را از دور زیر نظر داشتم تا با توجه به نوع پیشرفت كار، كم‌كم بتوانم نقش‌ها را كمی متناسب با بازی این بازیگران بنویسم. تا اینجای كار، دقیقا به چیزی كه انتظار داشتم نزدیك شدم و فكر می‏كنم شاید اگر تمام بازیگران از میان خبره‏های طنز انتخاب می‏شدند نمی‏توانستند به چنین نتیجه خوبی دست پیدا كنند.
 
تعدد لوكیشن برای جذابیت كار‏
همانطور كه گفتیم «موج و صخره» نسبت به سایر سریال‏های مناسبتی نوروز كه تابه‌حال دیده‏ایم یك مقداری از نظر فضا و مكان فیلمبرداری فرق می‌كند. این سریال علاوه بر تهران، در چند بندر جنوبی و جزیره كیش جلوی دوربین رفته و كار تولید را علاوه بر تهیه‏كننده برای بازیگران و سایر عوامل، بسیار طاقت‏فرسا كرده است. جالب اینجاست برخلاف سایر تهیه‏كننده‏هایی كه تمایل دارند كارشان با كمترین بازیگر و لوكیشن پیش رود، سید محمود رضوی گویا از این وضعیت اصلا ناراضی نیست و این اتفاق در مورد «صخره و موج» رخ نداده و از این جهت، فیلمنامه‏نویس مجموعه را كاملا راضی نگه داشته است. امیر عباس پیام، رضوی را به عنوان یكی از بهترین تهیه‏كنندگان می‏شناسد و به نظرش هر تهیه‏كننده دیگری جای او بود، داستانش تا این حد واقعیت پیدا نمی‏كرد. او می‏گوید: «رضوی از معدود تهیه‌كنندگانی است كه نمی‌خواهد به خاطر راحتی كار و كم شدن هزینه‌های تولید، فیلمنامه را تغییر دهد. او حتی بر تنوع فضایی این مجموعه اصرار داشت. معمولا تهیه‌كنندگان از فیلمنامه‌نویسان می‌خواهند كه ماجراها را در فضاهای داخلی بنویسد و تعداد لوكیشن‌ها را كم كند تا بتواند راحت‌تر و كم‏خرج‏تر مجموعه را بسازند اما رضوی اصلا این‌طور نیست. حتی در برخی قسمت‌ها فضای داخلی به نظرش زیاد می‏آید و خودش نظر می‏دهد كه بهتر است متن را عوض كنم! كار كردن با چنین تهیه‌كننده‌ای آرزوی هر نویسنده‌ است.»
 
چرا قصه 5 سال روی هوا بود؟
پیام، علت اصلی متوقف شدن فیلمنامه برای مدت 5 سال را، علاقه‏اش به تولید آن در فضاهای متنوع می‏داند و می‏گوید: «برایم مهم بود از اولین كسانی باشم كه كمدی خاصی بنویسم كه ماجراهای آن خارج از فضای آپارتمان و استودیو، رخ بدهد اما كسی را برای تولید آن پیدا نمی‏كردم. الان كه كار را تا اینجا می‏بینم حس می‏كنم دقیقا همان چیزی از آب درآمده كه انتظارش را داشتم.» اما نیما شاهرخ‏شاهی و سایر عوامل، كار در جزیره كیش را بسیار سخت و متفاوت می‏دانند. شاهرخ‏شاهی می‏گوید: «تمام عوامل واقعا با تمام وجود كار كردند و مطمئنم به خاطر همین تلاش‏ها، یكی از بهترین‏ سریال‏ها را در عید شاهد خواهیم بود.»
از نظر مجید صالحی، كار در لوكیشن‏های متعدد به دلیل دور بودن از خانواده و سختی شرایط كار، كاملا با سایر كارها متفاوت است: «با همه مشكلات، دوری از خانواده و سختی كار كنار آمده‌ایم تا بتوانیم در ایام نوروز با دست پر به خانه‌های مردم برویم. تنها دلخوشی ما این است كه بتوانیم مردم را شاد كنیم و امیدوارم شرمنده آنها نشویم.»
 
 
گردآوری: گروه فرهنگ و هنر سیمرغ
www.seemorgh.com/culture
منبع: tehrooz.com/ مرجان فاطمی
 
مطالب پیشنهادی:
 گزارش تصویری «موج و صخره» سریال نورورزی مجید صالحی
 عکسهای جدید از پایتخت سریال نوروزی «سیروس مقدم»
روایتی از پشت صحنه سریال «بچه‌ها نگاه می‌كنند»؛ صحنه‌هایی خوشمزه!
گزارشی از سریال نوروزی شبكه 3 (چهار چرخ)
«توطئه فامیلی»؛ سریال نوروزی رامبد جوان