باشگاه خبرنگاران: علیرضا طهماسبی جزئیات نشستهای كنونی وزرای سابق دولت احمدی نژاد را تشریح كرد و علت معرفی نشدن اصلی ترین همراهان احمدی نژاد در ابتدای كابینه نهم را توضیح داد.
علیرضا طهماسبی از چهره های به طور خاص اقتصادی و فعال در این حوزه است.
حضور وی در مراکز تحقیق و توسعه ، مشاوره در وزارتخانه های صنعتی و کار در مركز پژوهش های مجلس در سالهای قبل از 84حاشیه چندانی نداشت تا آنكه در آن سال برای تصدی وزارت صنایع و معادن به احمدی نژاد معرفی شد.
پس از دو سال طهماسبی كه اولین وزیر صنایع ومعادن احمدی نژاد بود اولین وزیر مستعفی دولت وی نیز شد.
مقایسه وضعیت فعلی شاخصهای کلان بخش صنعت با دستاوردهای زمان وزارت او بیشتر خود را نشان می دهد ،به گفتگو نشستیم تا از چند و چون فعالیت هایش در گذشته و حال بپرسیم.
شنیده بودیم كه طهماسبی را " مردشاكی رسانه ها" می دانند اما هرچند بسیاری از پرسشهای ما را پاسخ نگفت ، یا برخی را به اصطلاح تنها برای خودمان گفت و تمایل نمایانی داشت تا بیشتر اقتصادی سخن بگوید تا سیاسی، اما ما در چهره اش شكایتی ندیدیم.
آنچه می خوانید حاصل بیش از 2ساعت گفتگو خبرنگاران باشگاه خبرنگاران با دكتر طهماسبی است.
* آقای دكتر، بعد از جابجا شدن چند وزیر، هنوز هم از دستاوردهای دورانی كه خودتان وزیر صنایع بودید، چیزی به یاد دارید؟
من به داشتن یك برنامه كامل و مشخص و پرهیز از اتخاذ روش های تاكتیكی و نوسان گونه در بخش صنعت و معدن اعتقاد داشتم، به همین دلیل در سال 84 برنامه ای را به مجلس ارائه دادم و سعی كردم در طول دوران وزارت بر اساس آن برنامه و یک استراتژی مشخص عمل كنم.
تهیه و تدوین مبانی نظری، تدوین سلسله سیاست های كلان، خرد، محیطی و بخشی صنعت و معدن در قالب تدوین استراتژی توسعه صنعتی مبنای کار بود که انجام شد. در قالب آن برنامه و آن استراتژی مهمترین اقداماتی که پیگیری می شد عبارت بود از: تدوین و پیاده سازی قانون سیاست های کلی اصل 44 در بخش صنعت و معدن، حمایت از سرمایه گذاری بخش خصوصی با آسان کردن قوانین و دستورالعمل ها و حفاظت از سهم سرمایه گذاران این بخش از تسهیلات بانکی ، توانمند سازی و افزایش سرمایه بانك های تخصصی در بخش صنعت و معدن و صادرات، تسهیل در قوانین و زمان بندی مشخص ارائه تسهیلات به بخش غیر دولتی، حمایت ویژه از تحقیق و توسعه صنعتی، حمایت از سرمایه گذاری در صنایع پیشرفته ، تعیین نظام تعرفه ای ثابت ،نظام مند، وطولانی مدت برای صیانت از تولید داخلی با استاندارهای جهانی، حمایت از مالكیت معنوی ، حمایت از ایجاد و گسترش برندها و نشان های تجاری و فعالیت مداوم ،نظام مند برای اخذ وتخصیص سهمی مشخص از بازارهای منطفه ای وجهانی برای کالا ها و خدمات صنعتی ایرانی . بعضا این ا قدامات که به وسیله قوانین ، لوایح ،بخشنامه ها ودستور العملهای مختلف پشتیبانی می گردید بعداز دوره وزارت من و در میانه اجرا ،پی گیری نگردید.
در خصوص دستاوردها ی ان دوره هم باید بگویم که بطور کلی برای برآورد اثرات ودستاوردهای هر گونه برنامه واقدام سیاسی ، اجتماعی واقتصادی با توجه به عمق و مدت زمان اجرای آنها باید به تناسب مدتی صبر کرد تا بعد از تبیین تمام نتایج ،بتوان قضاوت درستی را داشت. لذا با توجه به این نکته می توان در خصوص بعضی از دستاوردها و نتایج ان دوره که توسط مراجع دیربط (گزارشهای دوره ای و گزارشات 55 ،56 ،57 و58 بانک مرکزی،گزارش کمیسیون صنایع و معادن در خصوص عملکرد چهار ساله اول بر نامه چهارم در بخش صنعت و معدن گزارشات سالیانه وزارت صنایع ومعادن و...) اعلام گردیده است ، اظهار نظر کرد که بصورت خیلی مختصر به بعضی از انها اشاره می گردد.رشد افزوده بخش صنعت ومعدن در سال 84 معادل 6/13 و در سال 85 معادل 9/10 درصد (یعنی بسیار نزدیك به رقم 2/11 هدف برنامه) ودر سه ماهه اول سال 86 حدود 5/ 13 درصد (3/2 درصد بیشتر از هدف برنامه) محقق گردید. از شهریور 84 تا شهریور 86، نسبت به دوره زمانی قبل از آن ،تعداد جوازهای صادره تاسیس صنعتی 61 درصد و از نظر سرمایه پیشبینی شده 4/85 درصد افزایش داشت. همچنین رشد 5/36 دصدی پروانههای بهرهبرداری از نظر تعداد و رشد 3/82 درصد از نظر سرمایه واحدهای صنعتی را شاهد بودیم.در این دوره با پیگیریها واقداماتی که انجام گردید رشد حدود 500درصدی در سرمایه بانکهای تخصصی در حوزه صنعت وصادرات ورشد فراتر از 120 درصدی در حوزه صادرات محصولات صنعتی ومعدنی را داشتیم.بالاتر از 15 میلیلرد دلار قرارداد صدور خدمات فنی ومهندسی به بازارهای جهانی ومنطقه ای منعقد گردید.و در این دوره زمانی اشاره شده 400 درصد رشد اخذ مجوز سرمایهگذاری مصوب خارجی د محقق گردید.همجنین هدف برنامه جهارم در خصوص تخصیص فراتر از 30 دصد کل تسهیلات بانکی به بخش وصنعت ومعدن در این دوره اجرایی گردید .
البته همه این دست اوردها در حالتی بدست آمد که متاسفانه در آن دوران وهنوز نیز ،وفاقی برای اینکه مبنا واستراتژی اصلی توسعه اقتصادی کشور چیست مشاهده نگردید.
* در واقع اعتقاد شما بر این است كه بخش صنعت باید مبنا و پایه توسعه اقتصادی كشور قرار گیرد؟
هر كشوری به تناسب زیرساختها و قابلیتهای بالقوه و بالفعلاش، برنامهریزی و استراتژی متفاوتی میتواند برای رسیدن به توسعه اقتصادی ارائه كند. یك كشور ممكن است مبنای توسعه اقتصادیاش را تجارت و بانكداری قرار دهد، كشوری توریسم و كشاورزی ویا صنعت را پایه قراردهد، مهم این است كه اولویت و مبنای اصلی در توسعه اقتصادی مشخص شده و معلوم شود كه این كشور قرار است از چه طریق به توسعه اقتصادی برسد.تقسیمبندیهایی که نیز در مورد استراتژیهای توسعه اقتصادی وجود دارد. مانند استراتژی پولی، استراتژی اقتصاد بازار، استراتژی صنعتی شدن، استراتژی انقلاب سبز یا توسعه كشاورزی، استراتژی توزیع مجدد. همه انعكاسی از تعیین اولویتهایی است كه اشاره گردید یعنی كدام بخش اقتصاد قرار است پایه و مبنای اصلی برای رسیدن به توسعه اقتصادی قرار بگیرد.در مقطعی كه بنده تصدی وزارت صنایع را به دست گرفتم وهمین حالا هم . معتقد بوده وهستم که بخش صنعت باید مبنا و پایه توسعه اقتصادی كشور قرار بگیرد.
در هر كشوری اگر 5 ویژگی وجود داشته باشد صنعت می تواند مبنای توسعه اقتصادی آن كشور قرار گیرد.اول : زیرساخت های علمی و نیروی انسانی تحصیل كرده. دوم: بازاری با اندازه حداقلی در كشور . سوم: مواد اولیه و حامل های انرژی در دسترس. چهارم : زیرساخت های فیزیكی شامل آب ، برق ، جاده و پنجم: داشتن اراده سیاسی، وفاق جمعی و واستراتژی مشخص
* به نظر می آید در كشور ما 4 ویژگی اول وجود دارد آیا اراده سیاسی هم برای تحقق آن هست؟
كشورهایی كه توسعه صنعتی را مبنای توسعه اقتصادی خود قرار داده اند معمولا تركیبی یا بعضی از 4 ویژگی اول را داشته ولی تاكید بیشتر بر ویژگی پنجم بوده كه آنها را موفق كرده است. دركشور ما همانگونه كه اشاره كردید 4 ویژگی اول را داریم و مشكل ما عدم وجود ویژگی پنجم است.
* چه زمانی مطلع شدید كه نامزد تصدی وزارت صنایع هستید؟
علیرضا طهماسبی از چهره های به طور خاص اقتصادی و فعال در این حوزه است.
حضور وی در مراکز تحقیق و توسعه ، مشاوره در وزارتخانه های صنعتی و کار در مركز پژوهش های مجلس در سالهای قبل از 84حاشیه چندانی نداشت تا آنكه در آن سال برای تصدی وزارت صنایع و معادن به احمدی نژاد معرفی شد.
پس از دو سال طهماسبی كه اولین وزیر صنایع ومعادن احمدی نژاد بود اولین وزیر مستعفی دولت وی نیز شد.
مقایسه وضعیت فعلی شاخصهای کلان بخش صنعت با دستاوردهای زمان وزارت او بیشتر خود را نشان می دهد ،به گفتگو نشستیم تا از چند و چون فعالیت هایش در گذشته و حال بپرسیم.
شنیده بودیم كه طهماسبی را " مردشاكی رسانه ها" می دانند اما هرچند بسیاری از پرسشهای ما را پاسخ نگفت ، یا برخی را به اصطلاح تنها برای خودمان گفت و تمایل نمایانی داشت تا بیشتر اقتصادی سخن بگوید تا سیاسی، اما ما در چهره اش شكایتی ندیدیم.
آنچه می خوانید حاصل بیش از 2ساعت گفتگو خبرنگاران باشگاه خبرنگاران با دكتر طهماسبی است.
* آقای دكتر، بعد از جابجا شدن چند وزیر، هنوز هم از دستاوردهای دورانی كه خودتان وزیر صنایع بودید، چیزی به یاد دارید؟
من به داشتن یك برنامه كامل و مشخص و پرهیز از اتخاذ روش های تاكتیكی و نوسان گونه در بخش صنعت و معدن اعتقاد داشتم، به همین دلیل در سال 84 برنامه ای را به مجلس ارائه دادم و سعی كردم در طول دوران وزارت بر اساس آن برنامه و یک استراتژی مشخص عمل كنم.
تهیه و تدوین مبانی نظری، تدوین سلسله سیاست های كلان، خرد، محیطی و بخشی صنعت و معدن در قالب تدوین استراتژی توسعه صنعتی مبنای کار بود که انجام شد. در قالب آن برنامه و آن استراتژی مهمترین اقداماتی که پیگیری می شد عبارت بود از: تدوین و پیاده سازی قانون سیاست های کلی اصل 44 در بخش صنعت و معدن، حمایت از سرمایه گذاری بخش خصوصی با آسان کردن قوانین و دستورالعمل ها و حفاظت از سهم سرمایه گذاران این بخش از تسهیلات بانکی ، توانمند سازی و افزایش سرمایه بانك های تخصصی در بخش صنعت و معدن و صادرات، تسهیل در قوانین و زمان بندی مشخص ارائه تسهیلات به بخش غیر دولتی، حمایت ویژه از تحقیق و توسعه صنعتی، حمایت از سرمایه گذاری در صنایع پیشرفته ، تعیین نظام تعرفه ای ثابت ،نظام مند، وطولانی مدت برای صیانت از تولید داخلی با استاندارهای جهانی، حمایت از مالكیت معنوی ، حمایت از ایجاد و گسترش برندها و نشان های تجاری و فعالیت مداوم ،نظام مند برای اخذ وتخصیص سهمی مشخص از بازارهای منطفه ای وجهانی برای کالا ها و خدمات صنعتی ایرانی . بعضا این ا قدامات که به وسیله قوانین ، لوایح ،بخشنامه ها ودستور العملهای مختلف پشتیبانی می گردید بعداز دوره وزارت من و در میانه اجرا ،پی گیری نگردید.
در خصوص دستاوردها ی ان دوره هم باید بگویم که بطور کلی برای برآورد اثرات ودستاوردهای هر گونه برنامه واقدام سیاسی ، اجتماعی واقتصادی با توجه به عمق و مدت زمان اجرای آنها باید به تناسب مدتی صبر کرد تا بعد از تبیین تمام نتایج ،بتوان قضاوت درستی را داشت. لذا با توجه به این نکته می توان در خصوص بعضی از دستاوردها و نتایج ان دوره که توسط مراجع دیربط (گزارشهای دوره ای و گزارشات 55 ،56 ،57 و58 بانک مرکزی،گزارش کمیسیون صنایع و معادن در خصوص عملکرد چهار ساله اول بر نامه چهارم در بخش صنعت و معدن گزارشات سالیانه وزارت صنایع ومعادن و...) اعلام گردیده است ، اظهار نظر کرد که بصورت خیلی مختصر به بعضی از انها اشاره می گردد.رشد افزوده بخش صنعت ومعدن در سال 84 معادل 6/13 و در سال 85 معادل 9/10 درصد (یعنی بسیار نزدیك به رقم 2/11 هدف برنامه) ودر سه ماهه اول سال 86 حدود 5/ 13 درصد (3/2 درصد بیشتر از هدف برنامه) محقق گردید. از شهریور 84 تا شهریور 86، نسبت به دوره زمانی قبل از آن ،تعداد جوازهای صادره تاسیس صنعتی 61 درصد و از نظر سرمایه پیشبینی شده 4/85 درصد افزایش داشت. همچنین رشد 5/36 دصدی پروانههای بهرهبرداری از نظر تعداد و رشد 3/82 درصد از نظر سرمایه واحدهای صنعتی را شاهد بودیم.در این دوره با پیگیریها واقداماتی که انجام گردید رشد حدود 500درصدی در سرمایه بانکهای تخصصی در حوزه صنعت وصادرات ورشد فراتر از 120 درصدی در حوزه صادرات محصولات صنعتی ومعدنی را داشتیم.بالاتر از 15 میلیلرد دلار قرارداد صدور خدمات فنی ومهندسی به بازارهای جهانی ومنطقه ای منعقد گردید.و در این دوره زمانی اشاره شده 400 درصد رشد اخذ مجوز سرمایهگذاری مصوب خارجی د محقق گردید.همجنین هدف برنامه جهارم در خصوص تخصیص فراتر از 30 دصد کل تسهیلات بانکی به بخش وصنعت ومعدن در این دوره اجرایی گردید .
البته همه این دست اوردها در حالتی بدست آمد که متاسفانه در آن دوران وهنوز نیز ،وفاقی برای اینکه مبنا واستراتژی اصلی توسعه اقتصادی کشور چیست مشاهده نگردید.
* در واقع اعتقاد شما بر این است كه بخش صنعت باید مبنا و پایه توسعه اقتصادی كشور قرار گیرد؟
هر كشوری به تناسب زیرساختها و قابلیتهای بالقوه و بالفعلاش، برنامهریزی و استراتژی متفاوتی میتواند برای رسیدن به توسعه اقتصادی ارائه كند. یك كشور ممكن است مبنای توسعه اقتصادیاش را تجارت و بانكداری قرار دهد، كشوری توریسم و كشاورزی ویا صنعت را پایه قراردهد، مهم این است كه اولویت و مبنای اصلی در توسعه اقتصادی مشخص شده و معلوم شود كه این كشور قرار است از چه طریق به توسعه اقتصادی برسد.تقسیمبندیهایی که نیز در مورد استراتژیهای توسعه اقتصادی وجود دارد. مانند استراتژی پولی، استراتژی اقتصاد بازار، استراتژی صنعتی شدن، استراتژی انقلاب سبز یا توسعه كشاورزی، استراتژی توزیع مجدد. همه انعكاسی از تعیین اولویتهایی است كه اشاره گردید یعنی كدام بخش اقتصاد قرار است پایه و مبنای اصلی برای رسیدن به توسعه اقتصادی قرار بگیرد.در مقطعی كه بنده تصدی وزارت صنایع را به دست گرفتم وهمین حالا هم . معتقد بوده وهستم که بخش صنعت باید مبنا و پایه توسعه اقتصادی كشور قرار بگیرد.
در هر كشوری اگر 5 ویژگی وجود داشته باشد صنعت می تواند مبنای توسعه اقتصادی آن كشور قرار گیرد.اول : زیرساخت های علمی و نیروی انسانی تحصیل كرده. دوم: بازاری با اندازه حداقلی در كشور . سوم: مواد اولیه و حامل های انرژی در دسترس. چهارم : زیرساخت های فیزیكی شامل آب ، برق ، جاده و پنجم: داشتن اراده سیاسی، وفاق جمعی و واستراتژی مشخص
* به نظر می آید در كشور ما 4 ویژگی اول وجود دارد آیا اراده سیاسی هم برای تحقق آن هست؟
كشورهایی كه توسعه صنعتی را مبنای توسعه اقتصادی خود قرار داده اند معمولا تركیبی یا بعضی از 4 ویژگی اول را داشته ولی تاكید بیشتر بر ویژگی پنجم بوده كه آنها را موفق كرده است. دركشور ما همانگونه كه اشاره كردید 4 ویژگی اول را داریم و مشكل ما عدم وجود ویژگی پنجم است.
* چه زمانی مطلع شدید كه نامزد تصدی وزارت صنایع هستید؟
تیرماه سال 84 پس از اینكه دكتر احمدینژاد به عنوان رئیسجمهور انتخاب شدند، تیمی را تعیین كرده بودند كه آقایان دكتر رهبر، دكتر دانش جعفری و مهندس زریبافان عضواش بودند و در ساختمان قدیم مجلس مستقر شده و روی گزینههای احتمالی برای عضویت در كابینه بحث و بررسی میكردند. یك روز با من تماس گرفتند و گفتند كه یكی از گزینهها هستم و دعوت كردند برای گفتوگو به ساختمان قدیم مجلس بروم.بنده هم رفتم. آنجا سوالاتی در مورد مسائل بخش صنعت پرسیدند و من هم راهكارها و ایدههایی كه در ذهن داشتم را بیان كردم. بعد یک برنامه اولیه خواستند واگر اشتباه نكنم . دو- سه هفته بعد بود كه از دفتر دكتر احمدینژاد تماس گرفتند و برنامه تكمیلی خواستند.بعد هم یک جلسه با خود دکتر در دفتر ایشان در زمینه مباحث بخش صنعت ومعدن داشتیم و برنامه های ارائه شد، نهایتا یکی دو روز قبل از موعد معرفی به مجلس به من اعلام گردید که به عنوان وزیر صنایع ومعادن به مجلس شورای اسالامی معرفی خواهم شد .
* و چه شد كه استعفا دادید؟
* و چه شد كه استعفا دادید؟
من این عقیده را دارم كه یك مدیر باید به برنامه های خود وفادار بماند. وزیر در چارچوب اختیارات قانونی خود ،برنامه ای که به رئیس جمهور و مجلس داده است و خط مشی و اهداف کلان دولت باید اختیارات نسبی برای پاسخگویی به مسئولیت ها وتعهدات خود داشته باشد. حال این موضوع چون نسبی است یک نفر ممکن است فضای موجود را برای این پاسخگویی کافی ببیند ولی دیگری نه. بنابراین مدیری که میبیند با توجه به فضا، وبا توجه به شرایطی که گفتم ادامه کار برای او مناسب نیست باید استعفا دهد.ازطرف دیگر یك مدیر بالاتر نیز حق دارد وقتی تشخیص میدهد که مدیر زیر دست مطابق دستورالعمل های او عمل نمی کند اورا راتعویض ویا مستعفی كند. سیستم مدیریتی كشور بین نباید عدم تطابق مدیران بایكدیگر معطل بماند
*شما آن زمان استعفا نامه ای نوشتید و طی آن نامه دلایل استعفایتان را توضیح دادید. درآن نامه برخی عزل ونصب ها و اعمال فشارها را دلایل استعفا دانسته اید.
به هر حال مسائلی موجود بوده است كه در استعفا نامه به همراه دلایل و مشكلات، مكتوب و منتشر گردید که با توجه به گذشت چهار سال فکر نمی کنم ذکر چند باره انها زیاد مناسب باشد .
* به صورت خاص از ستاد تبصره 13 اسم برده بودید. دراین رابطه توضیح می دهید؟
*شما آن زمان استعفا نامه ای نوشتید و طی آن نامه دلایل استعفایتان را توضیح دادید. درآن نامه برخی عزل ونصب ها و اعمال فشارها را دلایل استعفا دانسته اید.
به هر حال مسائلی موجود بوده است كه در استعفا نامه به همراه دلایل و مشكلات، مكتوب و منتشر گردید که با توجه به گذشت چهار سال فکر نمی کنم ذکر چند باره انها زیاد مناسب باشد .
* به صورت خاص از ستاد تبصره 13 اسم برده بودید. دراین رابطه توضیح می دهید؟
باز شما اصرار دارید وارد جزئیات گردید به هر حال موضوع به دخالتهای آن ستاد در زمینه های مختلف تدوین واجرای سیاستهای صنعت خودرو می گردید مثل نوع و تعداد تولید خودروها یا نحوه شماره گذاری خودروها .درصورتی كه این مسایل به سیاست ها و وظایف وزارت صنعت مربوط می شد .البته غلط بودن و یا غیر عملی بودن عمده ان برنامه هایی که از طرف ستاد پیگیری می گردید بعدا اثبات گردیدبه عنوان مثال از سوی ستاد تبصره 13 اعلام می شد كه شماره گذاری خودرویی كه كپسول گاز ندارد متوقف شود كه این موضوع اصلا منطقی وامكانپذیر نبود.از یک طرف این سیاست را که همه خودروها گاز سوز گردند را به صلاح نمی دیدیم.و از طرف دیگر اصلا امکانپذیر نبود.
درآن زمان تولید خودرو فراتر از 1 میلیون دستگاه بود و برای این تعداد، در بازار داخلی و جهانی به هیچ وجه امکان تامین كپسول وجود نداشت. درحال حاضر نیز پس از گذشت 4 سال از آن تاریخ فکر نمی کنم به تولید بیش از 400 هزار كپسول رسیده باشیم. همچنین اصلا شبکه کافی پمپ های تزریق گاز مناسب با تو جه به شرایط اب وهوایی وجغرافیایی کشور وجود نداشت. البته پس از آن كه خود دوستان وارد وزارتخانه شدند و از نزدیك با مسایل روبرو شدند، این نظریات اصلاح شد.
* از چه زمانی به این نتیجه رسیدید كه دیگر نمی توانید در وزارت صنایع كار كنید و باید استعفا بدهید؟
درآن زمان تولید خودرو فراتر از 1 میلیون دستگاه بود و برای این تعداد، در بازار داخلی و جهانی به هیچ وجه امکان تامین كپسول وجود نداشت. درحال حاضر نیز پس از گذشت 4 سال از آن تاریخ فکر نمی کنم به تولید بیش از 400 هزار كپسول رسیده باشیم. همچنین اصلا شبکه کافی پمپ های تزریق گاز مناسب با تو جه به شرایط اب وهوایی وجغرافیایی کشور وجود نداشت. البته پس از آن كه خود دوستان وارد وزارتخانه شدند و از نزدیك با مسایل روبرو شدند، این نظریات اصلاح شد.
* از چه زمانی به این نتیجه رسیدید كه دیگر نمی توانید در وزارت صنایع كار كنید و باید استعفا بدهید؟
حتی اگر استعفا نمی دادم ، بركنار می شدم. البته قبل از استعفای اصلی ،بدلایل خاص یکی دوبار متن استعفای خودرا نوشتم ولی توسط یکی دونفر از وزرا قبل از ارائه پاره شد. درمرتبه آخر هم اگر به من به طور خاص تصمیم به استعفا نگرفته بودم مجموعه اعمال فشارها و فضای موجود ما را مجبور به استعفا و یا بر کناری می كرد. نوعی استعفای نیمه اجباری بود.
* دقیقا از چه زمانی؟
* دقیقا از چه زمانی؟
از یك ماه آخر شاید هم دو هفته آخر ...
*یعنی اراده ای در دولت بود كه می خواست شما نباشید؟
*یعنی اراده ای در دولت بود كه می خواست شما نباشید؟
بله احتمالا وجود داشت. این موضوع در بعضی از اطرافیان و مشاوران رییس جمهور مطرح بود كه اگر مسئولی به نظرات،سفارشها و سیاستهای آنها توجه نمی کند بهتر است جای خود را به فردی بدهد كه حرف گوش كن تر باشد.
*هم مشاوران جوان و هم مشاوران غیرجوان؟
*هم مشاوران جوان و هم مشاوران غیرجوان؟
وارد جزئیات بیشتر نشویم ( خنده)...
*آقای دكتر طهماسبی، باتوجه به اینكه شما را می شناختند و برنامه های شما را هم می دانستند چرا حاضر به همكاری نبودند؟
*آقای دكتر طهماسبی، باتوجه به اینكه شما را می شناختند و برنامه های شما را هم می دانستند چرا حاضر به همكاری نبودند؟
همانطور که گفتم بعضی از آقایان می خواستند افراد مرتبط با خود را در سمت ها بگمارند و اگر کسی کمترین مخالفتی می کرد ،می بایست می رفت. از طرف دیگر نظری در بین اطرافیات رئیس جمهور مطرح بود كه افراد باید همسو با سیاست های آنها باشند. البته مخالفتهایی كه با دكتر توكلی داشتند نیز مزید بر علت بود و مرا یک شخص نزذیک به ایشان می دیدند. فکر می کنم اگر حمایت های شخص رییس جمهور نبود با نظر آن گروه مشاوران خیلی پیشتر مجبور به استعفا شده بودم.
بعد از استعفای شما موجی از استعفاها و بركناری ها آغاز شد حتی عده ای به شوخی می گفتند دست طهماسبی در نوشتن استعفانامه سبك بود ...
من مطالبی را مطرح كردم كه مشكلات كار بود. باید مشكلات دراین سیستم مشخص باشد.من قبلا هم گفته ام كه نظام دولتی كشور قبل ازسالهای اصلاح قانون اساسی تاسال 68 نظام پارلمانی بود. پس از اصلاح قانون اساسی نخست وزیری حذف شد و نظام ریاستی حاكم شد. اما همچنان اثرات عمده ای از نظام پارلمانی در قوانین اساسی و بالادستی کشور موجود است. من فکر میکنم خیلی از اختلافاتی که هم اکنون بین دولت و مجلس در اجرای قوانین پیش می آید و همچنین ابهامات و فشار دوطرفه ای که به یک وزیر از طرف ریاست جمهور و دولت پیش می اید ناشی از این است که ما بین این دو نظام حکومتی در نوسان هستیم. دركشور ما وزیر از هردو طرف مورد سوال قرار می گیرد ، به دلیل اینكه عزل و نصب وزیر در دست رییس جمهور است باید به رییس جمهورهم پاسخگو باشد ازطرف دیگر به همان شدت با توجه به رای اعتماد باید در برابر مجلس جوابگو باشد.
وزیری كه از هردوطرف تحت فشاراست حداقل باید در انتخاب مدیران مجموعه خود آزاد باشد. دراین سیستم وقتی وزیری درچارچوب محدودیت های مشخص قرار می گیرد و نمی تواند وظایف خودش را انجام دهد بهتر است استعفا بدهد.بنده طی 2 سال تلاش كردم ضمن دریافت راهنمایی های ریاست جمهوری جوابگویی خودم راحفظ كنم اما برای ادامه فعالیت مشكل داشتیم چون كه مدیران زیردست مداوم از محل دیگری مثل مشاوران رییس جمهور پیشنهاد می شدند.وزرای احمدی نژاد در عزل و نصب ها بايد از مشاوران هم دستور می گرفتند.
*امكان نام بردن از این مشاوران وجود دارد؟
نه ... الان ترجیح می دهم در این باره صحبت نكنم شاید بعد از پایان دولت آقای دکتر احمدی نژاد برای آسیب شناسی مسائل موجود در دولت ، در اینباره بیشتر صحبت كنم ، اما در مقطع كنونی بیان این مطلب را به صلاح نمی دانم . موقعی مناسب است كه از این اظهارات استفاده جناحی نشود مثلا عمر دولت تمام شده باشد. چون بعد از این اظهارات برخی رسانه ها و جناح ها دولت را به ناروا زیرسوال می برند،بعضی از گروه ها وجناح ها در هیچ موقع و در هیچ جا به کوچکترین موفقیت دولت در هیچ زمینه ای اشاره نمی کنند اگر مثلا در یک گزارش بانک جهانی و یا صندوق بین المللی پول به چند مورد اشاره شده باشد فقط نکات منفی را مطرح می کنند.هرچند ممكن است انتقاداتی به دولت وارد باشد، خود من هم انتقاداتی دارم ولی همیشه انتقادات را باید مصلحانه و دوستانه با درنظر گرفتن مصالح نظام و به دور از مسایل حاشیه ای مطرح كرد. گذشته از این سیاست ما طبق سیره امام و رهبری باید حمایت از دولت مستقر باشد مگر اینکه رهبری صلاح دیگری ببینند.
*آیا در زمان وزیر بودن خود تلاشی برای تدوین سیاستها می كردید؟
حتما تلاش کردیم ولی اشکال کار این بود که اصولا بعضی از اطرافیان و مشاوران ریاست جمهور اصولا نقشی را برای وزرا در تدوین سیاستها قائل نبودند .حتی یکی از آنها در مصاحبه ای اعلام كرد که نقش وزرا مثل یک سرباز است باید مستقیما دستورات را اجرا کنند ،می بینید این مشکل کار است.
*اما گویا این موضوعی است كه اكثر وزرا با آن درگیر بوده یا هستند!
بله همینطور است ومن تا انجا که امکان داشت با این تفکر خاص برخورد کردم.وزارت صنایع یكی ازمهمترین وزارتخانه های دولت بوده و است . اعمال فشار در اتخاذ برخی سیاستها یا عزل و نصب ها موجبات ایجاد یا تشدید اختلافات را فراهم می كرد.
*به نظر می آید شما بر این عقیده بودید كه جدایی بخش بازرگانی از صنعت و معدن باعث بروز برخی از این مشكلات شده حالا كه ادغام صورت گرفته است ، این مشكل برطرف می شود؟
مساله اصلی در ادغام خود صرف ادغام نیست بلکه نحوه ادغام ، نحوه پیاده سازی و تعیین اولویت های ادغام و روشهای اتخاذ تصمیمات و تعیین استراتژی ها برای رسیدن به اهداف كلان است،که اینحا باید حتما دولت ومجلس مواظب باشند اگرنحوه و روش اجرا مناسب باشد و پیش فرضها و اولویت های مناسبی وجود داشته باشد این ادغام برای بخش تجارت و صنعت مفید خواهد بود اما اگر در اجرا درست عمل نشود نه تنها مفید نیست بلكه به ضرر بخش صنعت كشور خواهد بود.
نظر من فعلا راجع به بحث ادغام مثبت است حتی اگر درصدی از اهداف و محورهای پیش بینی شده مبنا قرارگیرد و محقق شود نتیجه مثبتی خواهد داشت.
نظر من فعلا راجع به بحث ادغام مثبت است حتی اگر درصدی از اهداف و محورهای پیش بینی شده مبنا قرارگیرد و محقق شود نتیجه مثبتی خواهد داشت.
*وقتی وزارت صنایع را تحویل گرفتید با عقبه دولت گذشته چگونه برخورد كردید؟
بنده با اینكه از لحاظ سیاسی ، فكری و عملی متعلق به یك جناح خاص هستم ولی هیچوقت نخواستم در بخش صنعت كه یك بخش تخصصی است عقیده سیاسی افراد را ملاك فعالیت قراردهم.این نكته هم در بسیاری محافل گفته می شد كه بنده به همكاری با خیلی از مدیران دوره قبل ادامه دادم .
اما اگر مدیری بود كه آشكار یا پنهان با اهداف دولت و یا اهداف اعلام شده وزارت صنایع مخالف بود حتما تغییر پیدا می كرد.
یادم هست زمانی كه می خواستم از مجلس رای اعتماد بگیرم اعضای كمیسیون صنایع به من گفتند كه شما میخواهی با اتوبوس به وزارتخانه بروی و افراد را عوض كنی من این مساله را رد کردم عمل من بعدها هم این موضوع را ثابت كرد.
تقریبا به تمام مدیرانی كه صرف نظر از عقیده سیاسی خود می خواستند با بنده همكاری كنند اجازه فعالیت دادم و حتی من به همین دلیل مورد انتقاد قرار گرفتم.
*با سنگ اندازی هایی هم از طرف بازماند ه های دولت قبل روبرو شدید؟ چگونه برخورد كردید؟
حتما اینچنین بود. می توانید به نشریات آن گروه های سیاسی در آن سالها مراجعه کنید تا متوجه شوید که چقدر وبه چه حجمی درجهت تخطئه تلاشهای دولت به صورت عام و وزارت صنایع ومعادن به صورت خاص عمل می کردند به مطالب نادرستی كه در بحث ارزش افزوده بخش صنعت و معدن ، صنعت فولاد و یا خودرو مطرح می شد ، توجه بکنید این ها تنها به این جهت بود كه نمی خواستند یك دولت اصولگرا در بخش های اقتصادی و از جمله در بخش صنعت و معدن موفق شود. و در هیچ جا به کوچکترین موفقیت دولت در هیچ زمینه ای اشاره نمی کردند و نمی کنند. همانطور که قبلا گفتم اگر مثلا در یک گزارش بانک جهانی ویا صندوق بین المللی پول ویا هر منبع اقنصادی دیگر به چند مورد اشاره شده باشد فقط نکات منفی را مطرح میکردند و می کنند. متاسفانه برخی گروه های سیاسی بخش صنعت و معدن را پاتوق و پایگاه خاص خودشان می دانند.
اسم می برید...؟
اسم می برید...؟
این موضوع كاملا مشخص است!
* كارگزاران؟
لطفا سوال بعدی را بپرسید ( با خنده)
*بزرگترین نقطه ضعف وزارت صنایع دولت خاتمی چه بود؟
*بزرگترین نقطه ضعف وزارت صنایع دولت خاتمی چه بود؟
عدم ایجاد زیرساختهای لازم برای توسعه بخش صنعت و معدن توسط بخش خصوصی مانند عدم افزایش سرمایه بانکهای تخصصی ، عدم اجرای کافی سیاستهای خصوصی سازی واحدهای صنعتی ومعدنی، عدم تدوین مبانی نظری توسعه صنعتی كه با اهداف وسیاستهای كلان نظام مطابقت داشته باشد.عدم تطابق لازم در احكام برنامه چهارم با زیرساخت ها و جداول كمی آن برنامه و سیاسی شدن بخش صنعت هم یكی از بزرگترین نقاط ضعف آن دولت بود.
*بزرگترین نقطه ضعف وزارت صنایع بعد از شما؟
*بزرگترین نقطه ضعف وزارت صنایع بعد از شما؟
حرکت نكردن بر اساس یک استراتژی مشخص و در عین حال پی گیری نكردن استراتژی برنامه ها ولوایح و احکامی كه قبلا تدوین شده بود ، مانند عدم افزایش سرمایه بانك های تخصصی که اضافه بر سال 85 می بایستی در سالهای 86و87 هم ادامه پیدا می کرد، عدم نهادینه کردن نظام پایدار تعرفه ای برای حمایت از تولید داخلی ، عدم تخصیص سهم مناسب بخش صنعت ومعدن از تسهیلات بانکی ...
* و نقطه ضعف اصلی دوران تصدی خود شما؟
* و نقطه ضعف اصلی دوران تصدی خود شما؟
مشغول شدن به بعضی از حاشیه ها ، دیر عملیاتی شدن برخی برنامه ها وشاید برخی برنامه ها را می شد بهتر اجرا كرد.البته شاید اگر می دانستم فرصت اجرای برنامه هایم اینقدر كوتاه است سریعتر عمل می كردم.
*نظر دیگران راجع به شما چه بود؟
نمی دانم نظرات را باید از افراد مختلف پرسید .طبیعتا نظرات گروهها و اشخاص مختلف با توجه به میزان صداقت ،انصاف و حضورشان در گروه ها وجریانات مختلف می تواند متفاوت باشد .من فکر میکنم در اشخاص و افرادی که در سمت های اینچنینی قرار می گیرند ،بایستی بر مبنای دستاوردها ،آمارها ومیزان دستیابی به اهداف وبرنامه های ارائه شده ،بدور از هرگونه بی انصافی و حب وبغض های گروهی باشد .
* حال و هوای سوالات را عوض كنیم... ،شما باجبهه پایداری هم ارتباط دارید؟
* حال و هوای سوالات را عوض كنیم... ،شما باجبهه پایداری هم ارتباط دارید؟
از لحاظ سیاسی نه ولی من با دوستان وزرای سابق عضو این جبهه ارتباط دوستانه و سلام و علیك دارم.
*با دیگر وزرای سابق هم ارتباط دارید؟
*با دیگر وزرای سابق هم ارتباط دارید؟
بله، با دیگر دوستان هم کم و بیش ارتباط دارم. در بعضی جلسات شركت می كنیم اما این جلسات ، یک جمع دوستانه است در حد چای و شام و افطاری.
*خب درباره این گروهها توضیح بدهید...
تعدادی در قالب جبهه پایداری فعالیت می کنند كه همچنان حامی سیاستهای کلان دولت هستند ، عده ای هم به دلیل مشغول شدن در نهادهای نظامی ویا اشتغال در سازمانهای وابسته به دولت، کمتر در جلسات شرکت می کنند ، گروه سوم هم هستند که شاید در قالب گروهای دیگر فعالیتهای سیاسی خود را داشته باشند ولی در جلسات دوستانه هم ، دور هم جمع می شوند.
*جلساتی که در رسانه ها گفته میشود ،آقای پورمحمدی پایه گذار آن هست کدام جلسات هست؟
*جلساتی که در رسانه ها گفته میشود ،آقای پورمحمدی پایه گذار آن هست کدام جلسات هست؟
همان گروه سوم است که گفتم.
*جای دكتر طهماسبی دراین تقسیم بندی كجاست؟
*جای دكتر طهماسبی دراین تقسیم بندی كجاست؟
من با همه دوستم، تا آنجا که بتوانم در گعده دوستانه کلیه وزرای اخراجی دولت شركت می كنم .
جبهه پایداری بیشتر درجهت اهداف سیاسی گردهم آمده اند ولی بقیه گروه ها تصمیم خاصی برای كار سیاسی ندارند..
این سه گروه هركدام ویژگی خاص خودشان را دارند و شاید قابل مقایسه هم نباشند.
همانطور كه می دانید جبهه پایداری فقط از وزرای اخراجی یا مستعفی دولت تشكیل نشده و قسمت عمده ای از آن را نمایندگان مجلس تشكیل می دهند.گروه های دیگر هم تنها یك جمع دوستانه هستند.
*گفتم كه دقیقا همان گروه سوم درحال حاضر مورد توجه رسانه ها قرار گرفته است!
خب این نظر شما هست...این گروه تعداد زیادی وزیر هستند كه هركدام قابلیت نقد كردن همه اركان دولت رادارند و به نوعی یك كابینه در سایه را تشكیل داده اند. آیا این گروه برنامه خاصی برای انتخابات دارد؟ تا آنجا که من میدانم ،این گروه اصلا برنامه ای برای انتخابات ندارند و فقط یك گروه دوستانه هستند. هركدام از دوستان نقد و نظریات كارشناسی خود رادارند و نظریات خود را به دولت و ارگان های ذی ربط منتقل می كنند.
اما موضوع برنامه ریزی این گروه برای شركت در انتخابات را تكذیب می كنم.
* شما عضو هیچ حزبی نیستید ، اما آیا به حزبی وابستگی هم ندارید ؟
جبهه پایداری بیشتر درجهت اهداف سیاسی گردهم آمده اند ولی بقیه گروه ها تصمیم خاصی برای كار سیاسی ندارند..
این سه گروه هركدام ویژگی خاص خودشان را دارند و شاید قابل مقایسه هم نباشند.
همانطور كه می دانید جبهه پایداری فقط از وزرای اخراجی یا مستعفی دولت تشكیل نشده و قسمت عمده ای از آن را نمایندگان مجلس تشكیل می دهند.گروه های دیگر هم تنها یك جمع دوستانه هستند.
*گفتم كه دقیقا همان گروه سوم درحال حاضر مورد توجه رسانه ها قرار گرفته است!
خب این نظر شما هست...این گروه تعداد زیادی وزیر هستند كه هركدام قابلیت نقد كردن همه اركان دولت رادارند و به نوعی یك كابینه در سایه را تشكیل داده اند. آیا این گروه برنامه خاصی برای انتخابات دارد؟ تا آنجا که من میدانم ،این گروه اصلا برنامه ای برای انتخابات ندارند و فقط یك گروه دوستانه هستند. هركدام از دوستان نقد و نظریات كارشناسی خود رادارند و نظریات خود را به دولت و ارگان های ذی ربط منتقل می كنند.
اما موضوع برنامه ریزی این گروه برای شركت در انتخابات را تكذیب می كنم.
* شما عضو هیچ حزبی نیستید ، اما آیا به حزبی وابستگی هم ندارید ؟
خیر
* از نظر سیاسی به كدام جریان نزدیكترید؟
* از نظر سیاسی به كدام جریان نزدیكترید؟
من خودم را در قالب جریان كلان اصولگرایی می بینم ، این جریان شامل طیفهای مختلف می شود . همانطور که گروه 7+8 نشان دهنده تکثر طیف های مختلف جبهه اصولگرایان می باشد.البته ممكن است من به یك طیف خاص این جریان سیاسی نزدیكتر باشم ...
*اما شما به این كه نزدیك به طیف آقای توكلی هستید شناخته شده اید!
اتفاقا بنده این روزها به دلیل مشغله زیاد آقای توكلی را كمتر می بینم هرچند کلا نظرات و تفكرات ایشان را تایید می كنم ولی همانطور که گفتم وابستگی سیاسی به طیف خاصی ندارم.
*گفته می شود كه شما از نظر فكری شاید نزدیك به ایثارگران یا رهپویان هستید...
*گفته می شود كه شما از نظر فكری شاید نزدیك به ایثارگران یا رهپویان هستید...
اگر وابسته به حزب ویا جریان خاصی بودم در آن عضو می شدم در این زمینه قبلا پیشنهاداتی هم شده بود ، ولی من ترجیح دادم وابسته به جبهه و حریان کلان اضولگرایان باشم تا عضو طیف خاصی. من الان نقدهایم را در غالب نظرات كارشناسی ارائه می دهم اما اگر فردا عضو حزب ، جریان وطیف خاصی باشم ممكن است نقدهایم مغرضانه تلقی شود .
گردآوری:گروه خبر سیمرغ
www.seemorgh.com/news
منبع:yjc.ir
