رئیس جمهور روحانی، در گفتگوی تلویزیونی شب پنجشنبه به خاطر اشكالاتی كه در توزیع سبد كالائی اهدائی دولت به مردم وجود دارد از مردم عذرخواهی كرد. قبل از ایشان، وزیر نیرو نیز به خاطر قطع شدن چند روزه آب و برق بعضی شهرهای استان‌های شمالی كشور از مردم این استان‌ها عذرخواهی كرده بود.
این اقدام دو مقام ارشد دولتی آنهم به خاطر مشكلاتی كه پدید آمدن آنها عمدی نبود، افق جدیدی است كه به روی مردم گشوده شد و باید آن را به فال نیك گرفت. هر چند عذرخواهی مسئولان از مردم باید اقدامی طبیعی باشد و نباید آن را رویدادی غیرعادی و مهم دانست، اما از آنجا كه متأسفانه در كشور ما این فرهنگ، رایج نبوده و گوش مردم با عذرخواهی مسئولین آشنائی ندارد، اكنون كه رئیس دولت یازدهم و یكی از وزرای این دولت از مردم عذرخواهی كرده‌اند، این اقدام، كاملاً غیرعادی و عجیب به نظر می‌رسد.
در این میان آنچه مهم است اینست كه این عذرخواهی، به همین یكبار محدود نشود و هر جا و هر وقت تقصیر یا قصوری متوجه مسئولین كشور شد، از مردم عذرخواهی كنند تا این روش صحیح به صورت یك فرهنگ در جامعه نهادینه شود. دیدیم كه رئیس‌جمهور و وزیر نیرو با عذرخواهی از مردم نه تنها كوچك نشدند، بلكه در چشم مردم و در ذهن‌ها و قلب‌ها بزرگ شدند.
برای نهادینه شدن فرهنگ عذرخواهی باید به چند اصل عمل شود.
اصل اول اینست كه بعد از هر رویدادی كه نیازمند عذرخواهی است، این اقدام بلافاصله انجام شود. سرعت عمل، ارزش عذرخواهی را بالا می‌برد و نشان می‌دهد مسئولان آن را یك وظیفه می‌دانند و در انجام وظیفه منتظر چیزی نمی‌مانند.
اصل دوم، سبقت گرفتن مسئولان ارشد از سایر مسئولان در عذرخواهی كردن است. اگر قبول داریم كه در موارد لازم عذرخواهی كردن یك وظیفه است و قبول داریم كه این كار نه تنها موجب كوچك شدن نمی‌شود بلكه بزرگی و عزت می‌آورد، پس طبیعی است كه بزرگترها در انجام این وظیفه از كوچكترها سبقت می‌گیرند. یكی از فواید این سبقت اینست كه اقدام بزرگ ترها وسیله‌ای برای آموزش كوچك ترها می‌شود و مسئولین رده‌های پائین‌تر از بالا دستی‌های خود عذرخواهی كردن را یاد می‌گیرند.
اصل سوم اینست كه عذرخواهی كنندگان، فوراً درصدد جبران كوتاهی‌های خود بر آیند و مشكلات پیش آمده را برطرف كنند. اهمیت این اصل در اینست كه مردم آثار عذرخواهی‌ها را در میدان عمل لمس می‌كنند و به این نتیجه می‌رسند كه مسئولان كشور درصدد بازی با الفاظ و رهاندن خود از سؤالی كه نسبت به كارائی آنها برای مردم پیش آمده است نیستند بلكه آنچه به زبان می‌آورند در عمل نیز به همان پای بندی نشان می‌دهند.
اصل چهارم اینست كه در مواردی نیز از عذرخواهی عبور كنند و از مسئولیت خود كناره‌گیری نمایند. این اصل به زمانی مربوط می‌شود كه واقعه پیش آمده دارای اهمیت فوق العاده‌ای باشد و یا مشكلاتی كه به خاطر آنها عذرخواهی می‌شود تكرار شده باشد. در چنین مواردی، مردم با عذرخواهی مسئولان قانع نمی‌شوند و انتظارشان اینست كه آنها جای خود را به دیگران بدهند تا اوضاع سروسامان یابد و آن مشكلات تكرار نشود.
روشن است كه عمل به این اصول به ویژه اصل چهارم چندان آسان نیست. قدرت، چیزی نیست كه انسان بتواند به آسانی از آن چشم بپوشد و خود را از آن محروم نماید. افراد تلاش‌های زیادی می‌كنند تا به قدرت برسند و هنگامی كه بر كرسی قدرت می‌نشینند تلاش زیادی می‌كنند تا آن را حفظ نمایند. حتی بسیاری از صاحبان قدرت حاضر می‌شوند بسیاری از واقعیت‌ها را نادیده بگیرند، افراد زیادی را قربانی كنند و بسیاری از صداها را نشنوند تا بتوانند چند صباحی بیشتر در قدرت بمانند. كم نیستند افرادی كه تا قبل از رسیدن به قدرت اهل تواضع و فروتنی بودند و به مجرد رسیدن به قدرت نزدیك‌ترین یاران و دوستان خود را از یاد بردند و حتی آنها را در راه اهداف خود قربانی كردند. بدین ترتیب، روشن است كه وداع با قدرت كار آسانی نیست و جوانمردی زیادی لازم است تا صاحب قدرتی حاضر شود داوطلبانه از قدرت كنار برود و جای خود را به دیگری بدهد كه می‌تواند بهتر از او به مردم خدمت كند.
قطعاً علاوه بر جوانمردی، به امور بالاتری نیز برای چشم پوشی داوطلبانه از قدرت نیاز است. نیت خالص و برای خدا كار كردن، در رأس این امور قرار دارد. اگر كسی برای خدا مسئولیتی را بپذیرد و در تمام مراحل عهده‌دار بودن آن مسئولیت فقط برای خدمت به بندگان خدا و كسب رضای خدا عمل كند، از دست دادن آن مسئولیت هرگز برای او ناگوار نخواهد بود به ویژه آنكه احساس كند دیگران می‌توانند همان كار را بهتر از او انجام بدهند. این قبیل افراد، به مسئولیت به عنوان یك امانت نگاه می‌كنند و به فرمان الهی "ان‌الله یأمركم ان تؤدواالأمانات الی اهلها" پای بندی نشان می‌دهند و هر لحظه منتظرند فرد شایسته‌تری پیدا شود تا این امانت را به او بسپارند.
ما، رئیس‌جمهور روحانی و وزیر نیروی دولت یازدهم كه پیشگامان عذرخواهی از مردم شدند را تحسین می‌كنیم و از آنها می‌خواهیم به این یك مورد عذرخواهی بسنده نكنند و برای تبدیل نمودن آن به یك فرهنگ رایج در نظام جمهوری اسلامی ایران تلاش نمایند. به شخص رئیس‌جمهور نیز یادآور می‌شویم كه علاوه بر ماجرای "سبد كالائی" یك عذرخواهی دیگر نیز بدهكار است، عذرخواهی بابت اینكه منتقدان یا حتی معترضان به توافق نامه ژنو را كم سواد دانسته است. ایشان در همین ششماه كه از مسئولیتشان در دولت یازدهم می‌گذرد بارها به صراحت گفته‌اند همه حق دارند از دولت انتقاد كنند و دولت از انتقاد استقبال می‌كند. این سخن بسیار خوب را آقای رئیس‌جمهور باید با خودداری از بكار بردن كلماتی از قبیل "كم سواد" یا "بی سواد" جاودانه نگهدارد و به انتقاد كنندگان و معترضان مجال انتقاد و اعتراض بدهد و حتی آنها را تشویق نماید.
آقای روحانی در گفتگوی تلویزیونی شب پنجشنبه به صورت غیرمستقیم درصدد جبران این اشتباه خود بر آمدند ولی انتظار اینست كه با شهامت بیشتری وارد عرصه جبران اشتباهات شوند و با صراحت اعلام كنند كه این تعبیرات را نمی‌بایست بكار می‌بردند.
جامعه ما با توجه به 8 سال تخریب فكر و فرهنگ سخن گفتن و شكستن حریم‌ها و محدود ساختن زبان‌ها و قلم‌ها توسط رأس دولت‌های نهم و دهم، اكنون نیازمند جبران آنهمه خسارت و احیاء "فرهنگ عذرخواهی" در مقابل "خودخواهی" و "فرهنگ انتقاد" در مقابل "انتقام" است. اگر دولت یازدهم فقط همین یك كار را بتواند انجام دهد می‌تواند به كارنامه خود افتخار نماید و چنین باد.
این اقدام دو مقام ارشد دولتی آنهم به خاطر مشكلاتی كه پدید آمدن آنها عمدی نبود، افق جدیدی است كه به روی مردم گشوده شد و باید آن را به فال نیك گرفت. هر چند عذرخواهی مسئولان از مردم باید اقدامی طبیعی باشد و نباید آن را رویدادی غیرعادی و مهم دانست، اما از آنجا كه متأسفانه در كشور ما این فرهنگ، رایج نبوده و گوش مردم با عذرخواهی مسئولین آشنائی ندارد، اكنون كه رئیس دولت یازدهم و یكی از وزرای این دولت از مردم عذرخواهی كرده‌اند، این اقدام، كاملاً غیرعادی و عجیب به نظر می‌رسد.
در این میان آنچه مهم است اینست كه این عذرخواهی، به همین یكبار محدود نشود و هر جا و هر وقت تقصیر یا قصوری متوجه مسئولین كشور شد، از مردم عذرخواهی كنند تا این روش صحیح به صورت یك فرهنگ در جامعه نهادینه شود. دیدیم كه رئیس‌جمهور و وزیر نیرو با عذرخواهی از مردم نه تنها كوچك نشدند، بلكه در چشم مردم و در ذهن‌ها و قلب‌ها بزرگ شدند.
برای نهادینه شدن فرهنگ عذرخواهی باید به چند اصل عمل شود.
اصل اول اینست كه بعد از هر رویدادی كه نیازمند عذرخواهی است، این اقدام بلافاصله انجام شود. سرعت عمل، ارزش عذرخواهی را بالا می‌برد و نشان می‌دهد مسئولان آن را یك وظیفه می‌دانند و در انجام وظیفه منتظر چیزی نمی‌مانند.
اصل دوم، سبقت گرفتن مسئولان ارشد از سایر مسئولان در عذرخواهی كردن است. اگر قبول داریم كه در موارد لازم عذرخواهی كردن یك وظیفه است و قبول داریم كه این كار نه تنها موجب كوچك شدن نمی‌شود بلكه بزرگی و عزت می‌آورد، پس طبیعی است كه بزرگترها در انجام این وظیفه از كوچكترها سبقت می‌گیرند. یكی از فواید این سبقت اینست كه اقدام بزرگ ترها وسیله‌ای برای آموزش كوچك ترها می‌شود و مسئولین رده‌های پائین‌تر از بالا دستی‌های خود عذرخواهی كردن را یاد می‌گیرند.
اصل سوم اینست كه عذرخواهی كنندگان، فوراً درصدد جبران كوتاهی‌های خود بر آیند و مشكلات پیش آمده را برطرف كنند. اهمیت این اصل در اینست كه مردم آثار عذرخواهی‌ها را در میدان عمل لمس می‌كنند و به این نتیجه می‌رسند كه مسئولان كشور درصدد بازی با الفاظ و رهاندن خود از سؤالی كه نسبت به كارائی آنها برای مردم پیش آمده است نیستند بلكه آنچه به زبان می‌آورند در عمل نیز به همان پای بندی نشان می‌دهند.
اصل چهارم اینست كه در مواردی نیز از عذرخواهی عبور كنند و از مسئولیت خود كناره‌گیری نمایند. این اصل به زمانی مربوط می‌شود كه واقعه پیش آمده دارای اهمیت فوق العاده‌ای باشد و یا مشكلاتی كه به خاطر آنها عذرخواهی می‌شود تكرار شده باشد. در چنین مواردی، مردم با عذرخواهی مسئولان قانع نمی‌شوند و انتظارشان اینست كه آنها جای خود را به دیگران بدهند تا اوضاع سروسامان یابد و آن مشكلات تكرار نشود.
روشن است كه عمل به این اصول به ویژه اصل چهارم چندان آسان نیست. قدرت، چیزی نیست كه انسان بتواند به آسانی از آن چشم بپوشد و خود را از آن محروم نماید. افراد تلاش‌های زیادی می‌كنند تا به قدرت برسند و هنگامی كه بر كرسی قدرت می‌نشینند تلاش زیادی می‌كنند تا آن را حفظ نمایند. حتی بسیاری از صاحبان قدرت حاضر می‌شوند بسیاری از واقعیت‌ها را نادیده بگیرند، افراد زیادی را قربانی كنند و بسیاری از صداها را نشنوند تا بتوانند چند صباحی بیشتر در قدرت بمانند. كم نیستند افرادی كه تا قبل از رسیدن به قدرت اهل تواضع و فروتنی بودند و به مجرد رسیدن به قدرت نزدیك‌ترین یاران و دوستان خود را از یاد بردند و حتی آنها را در راه اهداف خود قربانی كردند. بدین ترتیب، روشن است كه وداع با قدرت كار آسانی نیست و جوانمردی زیادی لازم است تا صاحب قدرتی حاضر شود داوطلبانه از قدرت كنار برود و جای خود را به دیگری بدهد كه می‌تواند بهتر از او به مردم خدمت كند.
قطعاً علاوه بر جوانمردی، به امور بالاتری نیز برای چشم پوشی داوطلبانه از قدرت نیاز است. نیت خالص و برای خدا كار كردن، در رأس این امور قرار دارد. اگر كسی برای خدا مسئولیتی را بپذیرد و در تمام مراحل عهده‌دار بودن آن مسئولیت فقط برای خدمت به بندگان خدا و كسب رضای خدا عمل كند، از دست دادن آن مسئولیت هرگز برای او ناگوار نخواهد بود به ویژه آنكه احساس كند دیگران می‌توانند همان كار را بهتر از او انجام بدهند. این قبیل افراد، به مسئولیت به عنوان یك امانت نگاه می‌كنند و به فرمان الهی "ان‌الله یأمركم ان تؤدواالأمانات الی اهلها" پای بندی نشان می‌دهند و هر لحظه منتظرند فرد شایسته‌تری پیدا شود تا این امانت را به او بسپارند.
ما، رئیس‌جمهور روحانی و وزیر نیروی دولت یازدهم كه پیشگامان عذرخواهی از مردم شدند را تحسین می‌كنیم و از آنها می‌خواهیم به این یك مورد عذرخواهی بسنده نكنند و برای تبدیل نمودن آن به یك فرهنگ رایج در نظام جمهوری اسلامی ایران تلاش نمایند. به شخص رئیس‌جمهور نیز یادآور می‌شویم كه علاوه بر ماجرای "سبد كالائی" یك عذرخواهی دیگر نیز بدهكار است، عذرخواهی بابت اینكه منتقدان یا حتی معترضان به توافق نامه ژنو را كم سواد دانسته است. ایشان در همین ششماه كه از مسئولیتشان در دولت یازدهم می‌گذرد بارها به صراحت گفته‌اند همه حق دارند از دولت انتقاد كنند و دولت از انتقاد استقبال می‌كند. این سخن بسیار خوب را آقای رئیس‌جمهور باید با خودداری از بكار بردن كلماتی از قبیل "كم سواد" یا "بی سواد" جاودانه نگهدارد و به انتقاد كنندگان و معترضان مجال انتقاد و اعتراض بدهد و حتی آنها را تشویق نماید.
آقای روحانی در گفتگوی تلویزیونی شب پنجشنبه به صورت غیرمستقیم درصدد جبران این اشتباه خود بر آمدند ولی انتظار اینست كه با شهامت بیشتری وارد عرصه جبران اشتباهات شوند و با صراحت اعلام كنند كه این تعبیرات را نمی‌بایست بكار می‌بردند.
جامعه ما با توجه به 8 سال تخریب فكر و فرهنگ سخن گفتن و شكستن حریم‌ها و محدود ساختن زبان‌ها و قلم‌ها توسط رأس دولت‌های نهم و دهم، اكنون نیازمند جبران آنهمه خسارت و احیاء "فرهنگ عذرخواهی" در مقابل "خودخواهی" و "فرهنگ انتقاد" در مقابل "انتقام" است. اگر دولت یازدهم فقط همین یك كار را بتواند انجام دهد می‌تواند به كارنامه خود افتخار نماید و چنین باد.
گردآوری : گروه خبر سیمرغ
www.seemorgh.com/news
منبع:جمهوری اسلامی
مطالب پیشنهادی :
یادداشتی درباره گفت‌و‌گوی رئیس‌جمهور
زن اندونزیایی جسد ۳۰ دختر را خورد! + عکس
ظریف: توهمات آمریکا جایی در مذاکرات ندارد
فاجعه مسمومیت با منوکسید کربن کلاهبرداری بزرگ در نیروی زمینی آمریکا
