جام جم آنلاین: صف فشرده مراجعان با سرعت به پیش میرود و نگهبانان در ورودی مجتمع، آنها را یكییكی به داخل میفرستند. ارشاد ، شورا ، طلاق توافقی و مهریه. آنها كارتهای ورودیشان را كه این واژهها رویش نوشته شده است، نشان میدهند و وارد میشوند.
اینجا مجتمع قضایی شماره (1) خانواده است؛ ساختمانی سفیدرنگ و بزرگ در محدوده بزرگراه شهید محلاتی. از همان ابتدای صبح، جمعیت زیادی به مجتمع آمده و تمام نیمكتها و لبههای باغچهها پر شده است. عدهای هم سرپا ایستادهاند و با همراهانشان حرف میزنند.
تقریبا تمام مردها سیگار میكشند و در حالی كه با جدیت از پروندهشان میگویند، دود غلیظی را به اطراف پخش میكنند. اینجا همه دلشان پر است و چشمهایی پر كینه دارند البته آنها كه در حیاط جمع شدهاند بیشتر همراهان مراجعانی هستند كه مراحل دادرسی را میگذرانند و اجازه ورود به دادگاه را ندارند، ولی آنها هم درون ناآرامشان از چشمهایشان پیداست.
پیرزنی چادری كه تسبیح به دست روی دو پا ایستاده است و ذكر میگوید هم چشمهایی پرآشوب دارد. او اهل ابهر است و مادر دختری كه 4 ماه بیشتر از عقد كردنش نمیگذرد. او با لهجه تركی غلیظش با دندانهایی كه یك در میان ریخته است و فهم سخنانش را دشوار میكند برایم تعریف میكند كه دختر معلمش را به عقد پسری دیپلم ردی درآورده و فقط به خاطر اعتماد به مادربزرگش كه همسایهشان بوده تن به این كار داده است.
زن میگوید دامادش به اندازهای بیایمان و كجخلق است كه دخترش را به ستوه آورده است و با كتكزدنهایش عشق را در دل او كشته است. آنطور كه او برایم میگوید مهریه دختر 750 سكه طلاست، ولی چون او میداند كه شوهرش جز لباس تنش چیزی ندارد، آمده مهرش را بدهد و جانش را آزاد كند.
زنی دیگر نیز كه بر لبه باغچه نشسته هم در دلش غوغاست. او كه دخترش را همراه وكیلشان به درون ساختمان بدرقه كرده است مثل اینكه در دوردستها كسی را میبیند، چادرش را جمع میكند و میگوید: «جوان انشاءالله خیر نبینی.» باید این نفرین را نثار دامادش كرده باشد ، چرا كه وقتی سر حرف را با او باز میكنم دست از نفرین كردن برنمیدارد. آنها 3 سال است كه گرفتار شدهاند.
گرفتار ازدواجی كه خود این زن به خاطر رابطه فامیلیاش با داماد برای دخترش تدارك دیده است. میگوید دامادش كلاهبردار است و در تمام این 3 سال همیشه او را به خاطر كشیدن چكهای بیمحل از این كلانتری و آن زندان خلاص كرده است. انگار ناراحتی او عمیقتر از این حرفها و به خاطر چیزهای دیگر است.
ناراحت از اینكه به خاطر سماجت بر ازدواج این پسر با دخترش در انتقاد فامیل شوهر بر او باز شده و دختر 17 سالهاش را در اوج جوانی بیوه كرده است؛ ولی اینها حرفهای 2 مادر است و معلوم نیست چقدر حقیقت دارد. شاید اگر مادر این پسرها هم اینجا بودند همین حرفها را میزدند.
برای پیدا كردن دو طرف اصلی دعوا باید به درون ساختمان رفت. اینجا هم مملو از جمعیت است كه در راهروهای باریك ساختمان جابهجا پشت در دادگاهها جمع شدهاند و زمان دادرسیشان را انتظار میكشند.
بعضیها برای تكمیل پرونده و اثبات ادعاهایشان چند شاهد هم با خود آوردهاند و حرفهایی را كه باید مقابل قاضی بزنند با هم مرور میكنند. تقریبا هیچ یك از زن و شوهرها چشم دیدن هم را ندارند و به محض دیدن همدیگر زیر لب فحش نثار هم میكنند البته انگار این روزها طلاق گرفتن و اختلافات خانوادگی هم مدرن شده است، چون دیگر داستان پلههای دادسرا با بچههای گریانی كه دنبال پدر و مادر میدوند و گنده لاتهایی كه داد و هوار راه میاندازند و به نفع پسر یا دختر با آن دیگری كتككاری میكنند به آن سبكی كه سالهای پیش برایمان تعریف میكردند، تكرار نمیشود.
حالا زن و شوهرها (كه بیشتر زیر 30 سال هستند) دعواهایشان را در خانه كردهاند و با دلی پر كینه به دادگاه آمدهاند تا قاضی تكلیفشان را یكسره كند.
در مجتمع قضایی خانواده اگر خوب دقت كنی هیچ زوجی پیدا نمیشود كه حلقه ازدواجش را هنوز در انگشت داشته باشد. این وجه مشترك تمام آنهاست. مثل این است كه آنها پیش از طلاق محضری از هم طلاق عاطفی گرفتهاند اما چه كسی میداند زمانی كه آنها مشغول خرید حلقه بودهاند چه پولهایی هزینه كردهاند و چه راهپیمایی ها داشتهاند و چه توصیهها شنیدهاند.
مرجان 22 ساله هم حلقه ازدواج به انگشتش نیست و از چشمهایش همه چیز بجز عشق پیداست. به خاطر رفت و آمدهای زیادش در راهروها امكان گفتگو با او مهیا نشد، ولی زنی كه به عنوان داور پرونده با او همراه شده حرفهای زیادی برای گفتن دارد. او گفت صاحب یك آرایشگاه زنانه است و این دختر یكی از مشتریانش بوده و روزی سرحرف با او را گشوده و گفته از شوهرش بیزار است و حاضر نیست دیگر زیر یك سقف با او بماند.
مرجان مدعی است خانواده او را به زور به این پسر دادهاند، ولی آنگونه كه این زن آرایشگر میگوید مرد این مساله را تایید نمیكند و مدعی است چند ماهی است زنش بدون علت از خانه فرار میكند و به نقاطی نامعلوم میرود. مرجان همیشه میگوید به خانه خالهاش میرود، ولی این حرف او را هم كسی تایید نكرده است. او دختر مرموزی است و تهدید كرده اگر طلاقش ندهند رگش را بزند و خودش را آزاد كند. برای همین زن آرایشگر آمده تا بلكه با داوری در این پرونده او را از مرگ خود خواسته نجات دهد.
ولی زنی حامله كه كمسن و سال بودنش از چهرهاش پیداست یكی از آن مراجعانی است كه جلب توجه میكند. بدبخت بودن اصلا به چهرهاش نمیآید و وقتی حرف میزند این مساله تایید میشود. وقتی چند صندلی آن طرفتر مینشیند كنارش مینشینم و او از علت آمدنش میگوید. مشكلش آنقدر كوچك و ساده است كه با كمی تدبیر حل میشود، ولی خودش فكر میكند در دامی گرفتار شده كه نمیتواند از آن خلاص شود.
در مجتمع قضایی خانواده اگر خوب دقت كنی هیچ زوجی پیدا نمیشود كه حلقه ازدواجش را هنوز در انگشت داشته باشد. این وجه مشترك همه آنهاست
داستان او همان داستان قدیمی عروس و مادر شوهر است، همان مادری كه با پسر زندگی میكند و به خاطر دلایل خاص خودش مرتب بد عروس را میگوید و شر به پا میكند.
حالا او هم به تلافی كارهای مادر شوهرش به دادگاه آمده تا مهرش را به اجرا بگذارد و با ترساندن مردش او را به جدا شدن از مادرش تشویق كند.
شمار حاضران در راهروها بیشتر و بیشتر میشود. با این حال هیچ كس راضی به نظر نمیرسد، حتی آنها كه قاضی به نفعشان رای صادر كرده است. شاید حتی برندهها هم میدانند كه چیزی جز آدمی بازنده نیستند، همان آدمهایی كه برای برنده شدن عشق، زندگی و اعتبارشان را یكباره از دست دادهاند؛ اما ندا، زن 27 ساله ناراضی به نظر میرسد. میگوید شوهر دیوانهاش میخواهد طلاقش بدهد.
چهره او بسیار زیباست و شنیدن این كه مردی چنین زنی را طلاق دهد، عجیب است. ولی مرد عزمش را جزم كرده و در چهرهاش كمترین نااستواری دیده نمیشود. ندا برایم میگوید شوهرش دائمالخمر است و روابط نامشروع دارد و روزی بدون خبر قفل در خانه را عوض كرده و او را پشت در گذاشته تا وقتی او مجبور میشود به خانه پدرش برود ادعا كند او از خانه فرار كرده است.
حرفهایش كمی عجیب است باور كردن این كه مردی بیعلت چنین رفتاری با همسرش داشته باشد كمی سخت است، اما وقتی مرد دائمالخمر و بیاعتنا به چارچوبهای خانواده باشد هر كاری از او بر میآید؛ اما در مورد او و شوهرش یك چیز جور در نمیآید و حلقه مفقودهای میانشان حس میشود، چون مرد وقتی از دادگاه بیرون میآید آنقدر با وقار است كه هیچ وصلهای به او نمیچسبد.
حالا ندا هم به دادگاه میرود و پرسشها دربارهاش بیپاسخ میماند. با رفتن او مردی روی صندلی مینشیند كه گره این پرونده را با گفتههایی كه صادقانه به نظر میرسد برایم میگشاید. او كه تسبیح نارنجیرنگش را مدام در دستش بازی میدهد تعریف میكند ندا 3 سال است با زیادهخواهیها و چشم و همچشمیهایش آرامش را از خانواده گرفته است و به بهانههای كوچك دعوا راه میاندازد.
این مرد شوهر خواهر شوهر نداست، پس احتمالا گفتههایش مخلوطی از بیطرفی و جانبداری است، اما او دائمالخمر و زنباره بودن برادرزنش را تایید نمیكند و میگوید او آنقدر در خانه بیمهری دیده كه تا آخر شب در باشگاه ورزش میكند.
صحبتهای مرد كه به اینجا میرسد مثل این كه چیزی را بخواهد تعریف كند، ولی شرم مانعش باشد روی صندلی از این دنده به آن دنده میشود و میگوید اگر مشكل این دو نفر همینها بود میشد آن را تحمل كرد، ولی ندا بیوفاست. او از روزی یاد كرد كه در آن شوهر ندا به وجود مرد دیگری در زندگی پی برده و با پیدا كردن شماره تلفن او این حقیقت تلخ برایش روشن شده كه این مرد قصد ازدواج با زنش را دارد.
حالا دیگر آن ندای زیبای مظلوم كه با مردی خلافكار زندگی میكند برایم میشكند. شاید اگر نفری سوم در تمام پروندهها پیدا شود پرده از خیلی حقایق ناگفته باز شود؛ اما این كه تو شریك زندگیات را به خیانت متهم كنی در حالی كه خودت بیوفایی، معنایش چیزی جز رسیدن به آخر خط نیست.
زمان از نیمروز گذشته، ولی سیل جمعیت تمام شدنی نیست. صف فشرده مراجعان با سرعت پیش میرود و نگهبانان در ورودی مجتمع آنها را یكی یكی به داخل میفرستند. ارشاد، شورا، طلاق توافقی و مهریه. آنها كارتهای ورودیشان را كه این واژهها رویش نوشته است نشان میدهند و وارد میشوند.
