پژمان بازغی پرسید، پرویز پرستویی جواب داد!

به اسم من كلاهبرداری می‌كنند!
حضور پرویز پرستویی در یك برنامه زنده آن هم به مجری‌گری «پژمان بازغی»، اتفاق جالبی است. در این صفحات تازه‌ترین حرف‌های پرویز پرستویی را زمانی كه خبرنگاری به نام «پژمان بازغی» را روبه‌روی خود می‌دید، بخوانید...
از «حاج كاظم» «آژانس شیشه‌ای» تا «لیلی با من است» و «رضا مارمولك» كمال تبریزی، از «به نام پدر» «حاتمی‌كیا» تا «زیر تیغ» «محمدرضا هنرمند.» از «آدم برفی» «میرباقری» تا «كتاب قانون» «مازیار میری.» بی‌شك بخش بزرگی از خاطرات خوب سینمایی‌مان را مرهون هنر و بازی‌های درخشان او هستیم. ‌می‌گویند هر گاه در كاری حضور داشته باشد، باید منتظر یك اتفاق خوب در سینما یا تلویزیون بود؛ حتما دلیلی داشته كه او پیشنهاد بازی در آن كار را پذیرفته. مگر می‌شود «پرویز پرستویی» در كاری حضور پیدا كند و سینمابازها از خیر دیدنش بگذرند؟! برعكس بسیاری از بازیگران جوان، هیچ ادعایی ندارد و بیشتر ترجیح می‌دهد به جای حرف زدن و به حاشیه رفتن، چراغ خاموش به كار و زندگی‌اش برسد و وارد جریانات و دعواهای روزمره سینما نشود، هر چند خودش می‌گوید ریز به ریز اتفاقات را زیرنظر دارد. برنامه «خوشا شیراز» این امكان را فراهم كرد تا در روزی كه «پژمان بازغی» مجری‌ برنامه بود، پرویز پرستویی را دعوت كند و روبه‌روی بازیگر چشم آبی مجری شده بنشاند تا حرف‌های متفاوتی از زبان تنها مرد 3 سیمرغه سینمای ایران بشنویم؛ انگار این روزها دلش از زمین و زمان پر است!

شیرازی‌ها هیچ‌وقت پیر نخواهند شد
پژمان بازغی: آقای پرستویی چندمین بار است ‌به شیراز می‌آیید؟
پرویز پرستویی: هم قبل از انقلاب و هم بعد از انقلاب، بارها به شیراز سفر كرده‌ بودم اما آخرین بار همین چند وقت پیش بود كه برای اكران فیلم «سیزده 59» به تالار حافظیه شیراز آمدیم و مهمان مردم خونگرم این شهر بودیم. شیراز شهر بسیار زیبایی است و فكر می‌كنم در شهری كه حافظ و سعدی داشته باشد، هیچ‌وقت مردمانش پیر نخواهند شد.

تا برفك تلویزیون را هم می‌بینم!
پژمان بازغی: سر فیلم «دوئل» در خدمت شما بودیم، شاید باور نكنید اما هنوز هم از این‌كه روبه‌روی شما نشسته‌ام قلبم در حال تندتند زدن است! آقای پرستویی شما جزو آن‌دسته بزرگان سینمای ایران هستید كه به جوان‌ها خیلی بها می‌دهید و همواره توانایی‌های‌شان را رصد و پیگیری می‌كنید. آیا هنوز هم این كار برای‌تان اهمیت دارد؟
شاید مثل گذشته خیلی فرصت نداشته باشم كار جوان‌ها را پیگیری كنم اما واقعیت این است كه به شخصه خیلی جوانگرا هستم؛ خود شما هم در سینما هستی و می‌بینی هر روز آدم‌های زیادی جلوی دوربین سینمای ایران می‌روند و به واسطه كارم باید آن‌ها را ببینم. در كل تماشاچی خوبی هستم و كار این آدم‌ها را دنبال و تعقیب می‌كنم، بدون این‌كه روح‌شان از این قضیه خبر داشته باشد! برایم مهم است اگر مثلا «پژمان بازغی» برای اولین‌بار دارد جلوی دوربین می‌رود، مسیرش را دنبال كنم؛ برنامه‌های تلویزیون را تا زمانی كه برفكی می‌شود می‌بینم! خیلی‌ وقت‌‌ها پیش آمده خانم یا آقای جوانی در كاری بازی كرده و برای این‌كه اسمش را بدانم، نشسته‌ام تا انتها و زمانی كه تیتراژ كار پخش می‌شود می‌بینم تا بفهمم این نقش را چه كسی بازی كرده. حتی اتفاق افتاده برای حضور در كاری رفته‌ام دنبالش و خواسته‌ام برای ما بازی كند.

جوان‌هایی كه معرفی كردیم
پرویز پرستویی: به هر حال همه‌ ما باید این روحیه را داشته باشیم كه سراغ جوان‌ها برویم و بالاخره یك‌جایی آن‌هایی كه خوب هستند را كشف كنیم؛ به همین دلیل بود كه 5 سال در آموزشگاه بازیگری «كارنامه» كلاس‌هایی را برگزار كردیم كه چنین اتفاقی را رقم بزنیم.‌ هدف ما از دایر كردن چنین دوره‌هایی، اول این بود كه به واسطه تدریس،‌ آگاهی‌های خودم را دوره كنم و خودم را یادم نرود، از آن مهم‌تر داشتن خروجی‌های جوان و مستعدی از این موسسه بود كه بتوانیم با معرفی‌شان، به سینمای‌مان كمكی كرده باشیم. نمونه‌شان «صابر ابر»، «ساره بیات»، «هومن سیدی»، «آزاده صمدی» و خیلی‌های دیگر است البته نمی‌گویم این‌ها به واسطه تدریس‌های من این اتفاق برای‌شان افتاده، نه! ولی با این آدم‌ها ارتباط و كنكاش زیادی داشته‌ام و بحث‌های زیادی در رابطه با سینما انجام داده‌ایم. به نظرم آن بازیگرانی كه احساس می‌شود ظرفیت‌‌ بالایی برای تبدیل شدن به آدم‌های موفقی در این عرصه دارند را باید حمایت و راهنمایی كرد.

به اسم من چه ‌كلاهبرداری‌هایی كه نمی‌كنند!
امروز بسیاری از جوانان ما ‌با وجود داشتن استعدادهای فراوان، به دلیل نداشتن امكانات، مجالی برای نشان دادن خود و رشد كردن نمی‌یابند؛ مانند آن‌هایی كه در شهرستان‌ها زندگی می‌كنند و از بسیاری از امكانات محرومند! یكی از مشكلات بزرگ ما این است كه امروز تعداد زیادی آموزشگاه بازیگری در كشور فعالیت می‌كنند اما صاحب خیلی‌های‌شان را نمی‌شناسید و كاذبند! نمی‌خواهم این قضیه را لو بدهم اما موردی درباره خود من پیش آمده كه با اسم من در حال سوءاستفاده هستند و چه كارها كه نمی‌كنند! به همین دلیل هم هست كه تا دل‌تان بخواهد در این كارها كلاهبرداری، كلاشی و فسق‌وفجور اتفاق می‌افتد! در عوض یكسری آموزشگاه‌های شناخته شده‌ هم در حال كار هستند؛ نمی‌توان زحماتی كه آقایان تارخ و سمندریان در این عرصه كشیده‌اند را نادیده گرفت! خیلی وقت‌ها دلم می‌سوزد كه این همه جوان مشتاق و مستعد را در كوچه و خیابان می‌بینم كه این همه علاقه به بازیگری دارند اما راه ورودش را نمی‌دانند یا اصلا نمی‌توانند!

بالاخره كفگیرتان به ته دیگ خواهد خورد!
پژمان بازغی: به نظرم مشكل بزرگی كه امروز گریبان حرفه بازیگری ما را گرفته، این است كه هر كسی ما را می‌بیند، می‌گوید: «آقا ما می‌خواهیم بازیگر شویم!» مگر نه این‌كه بازیگری یك كار تخصصی است و بازیگر باید در حرفه خود مانند یك پزشك و مهندس عمران تخصص داشته باشد؟ خب، استعداد در تمام انسان‌ها وجود دارد و باید به بالفعل تبدیل شود و فرد باید آموزش ببیند و پرورش داده شود تا بتواند مدعی شود، وگرنه صرف داشتن استعداد كه نمی‌توان گفت چون استعداد دارم پس می‌توانم! درست است؟!
زمانی كه جوانی به ما می‌گوید استعداد بازیگری دارم، به این دلیل است كه یكسری افراد را در عالم سینما و تلویزیون می‌بیند، بعد می‌آید پیش ما می‌گوید این‌ها چگونه وارد این حرفه شده‌اند؟! همیشه گفته‌ام شش‌دانگ سینما یا تلویزیون كه مال ما نیست! ولی متاسفانه چون از اول زیرسازی و آسیب‌شناسی نشده، خیلی‌ها این حرفه‌ را دست‌كم می‌گیرند! بابا به خدا بازیگری هم مانند آن عزیزی كه چیزی را اختراع می‌كند یا پزشكی كه به طبابت می‌پردازد، نیاز به تخصص دارد و بسیار حرفه سختی است. متاسفانه امروزه بازیگری را آنقدر ساده كرده‌اند كه هر كسی می‌گوید بابا كاری ندارد كه! همیشه گفته‌ام بازیگری را به چشم خوب خندیدن و خوب گریه كردن و 4 تا دیالوگ گفتن نبینید! بالاخره یك جا كفگیرتان ته دیگ خواهد خورد! خیلی‌ها بوده‌اند كه آمد‌ه‌اند در اولین كارشان بسیار خوش درخشیده‌اند و چون كار این آدم‌ها را دنبال می‌كنم، می‌بینم بعد از آن كار مصاحبه‌ای انجام داده‌اند كه در آن پرسیده شده بعد از این درخشش، آیا تصور نمی‌كنید باید به صورت حرفه‌ای و آكادمیك دوره‌های بازیگری را پشت‌سر بگذارید؟ طرف با اعتماد به نفس كامل در مصاحبه‌اش گفته «نه، نیازی نمی‌بینم!» یا هنرجویی بوده كه در «كارنامه» پیش من آمد، از او پرسیدم «شما تئاتر می‌بینید؟» گفت «نه، اصلا از تئاتر خوشم نمی‌آید!» می‌گویم خب، اگر از تئاتر خوشت نمی‌آید آدرس را غلط آمده‌ای و نباید سراغ بازیگری بیایی! می‌گوید «چرا؟ من سینما را دوست دارم!»

بازیگری را ساده نگیرید
پرویزپرستویی:  مگر خود ما همین‌طوری یك دفعه وارد سینما شدیم؟ حدود 14 سال، آن هم سالی 4-3 تئاتر بازی می‌كردم و داشتم از بازیگری نهایت لذت را می‌بردم تا این‌كه سال 62 قرار شد در فیلم «دیار عاشقان» بازی كنم، آن هم در حالی كه ابتدا قرار بود یك فرمانده جنگ واقعی این نقش را بازی كند. جالب این‌كه این فیلم را در منطقه جنگی واقعی بازی كردیم و تمام آن صحنه‌هایی كه در فیلم وجود دارد، واقعی است نه ساختگی! تمام انفجارهایی كه در آن فیلم به تصویر كشیده می‌شوند، به وسیله مین‌های واقعی اتفاق می‌افتادند و هر آن امكان داشت اتفاقی برای ما بیفتد. آن فرمانده كه ابتدا این فیلم را بازی می‌كرد (كه به شهادت رسیدند و روحش شاد باشد)، چون در بحبوحه جنگ بود، آمد گفت دیگر نمی‌توانم بازی كنم، چون تمام فكر و ذهنم درگیر اتفاقات منطقه است. همین شد كه قرعه به نام من افتاد و آن فیلم را بازی كردم. در آن فیلم گریم و گریموری وجود نداشت و قرار بود صحنه‌ای را بگیریم كه من شهید می‌شوم. واقعا جرات نداشتیم برویم بهداری و درخواست خون كنیم، چون هر یك قطره خون، جان یك انسان را نجات می‌داد؛ آنجا ناچار شدیم از خودم خون بگیرند و بریزند روی خودم تا آن صحنه دربیاید! یا هیچ‌ موقع آن صحنه‌ای كه در «دوئل»  اتفاق افتاد را یادم نمی‌رود؛ در «رود شور» روی بچه‌ها آب می‌ریختند تا باران مصنوعی بسازند و همه آن كسانی كه آنجا بودند، داشتند از سرما یخ می‌زدند! به همین دلیل است كه می‌گویم نگران این جوان‌هایی هستم كه مصاحبه‌های اینچنینی می‌كنند، چون اگر قرار باشد در چنین صحنه‌هایی بازی كنند، مطمئن باشید خیلی زود میدان را خالی می‌كنند و توانایی و تكنیكش را نخواهند داشت. خیلی‌ها هستند كه می‌گویند؛ مگر این بازیگرها چه كار خاصی انجام می‌دهند كه اینقدر می‌گویند بازیگری سخت است؟! این سریال‌هایی است كه هر روز می‌بینیم‌شان و همه دور هم در یك خانه نشسته‌اند، چندتا دیالوگ می‌گویند و مثل یك زندگی معمولی می‌ماند! این كه كاری ندارد! واقعیت این است كه بازیگری جزو حرفه‌های بسیار سخت به حساب می‌آید .

از این كارهای كاسب‌مآبانه ناراحت می‌شوم
پژمان بازغی: آقای پرستویی به غیر از توانمندی‌هایی كه در بازیگری از شما سراغ داریم، تا به حال به واسطه صدای زیبایی كه دارید، چند آلبوم موسیقی نیز با افرادی همچون خدابیامرز «ناصر عبداللهی» و... كار كرده‌اید. اگر امكان دارد یك مقدار در رابطه با فعالیت موسیقایی‌تان به ما توضیح بدهید.
بله، چند كار با مرحوم «ناصر عبداللهی» انجام دادم، مانند «عشق است»، «دوستت دارم» و... . حضور در عالم موسیقی، خیلی تصادفی اتفاق افتاد و موسیقی هیچ‌گاه دغدغه‌ام نبوده؛ همین چند كاری هم كه در این چند سال انجام‌ دا‌ده‌ام، به خاطر دلم انجام دادم. اولین كار‌ من با «رسول نجفیان» سر كار «بی‌بی‌ جان» اتفاق افتاد، آن هم به دلیل رفاقتی كه با یكدیگر داشتیم و این‌كه قبل از ساخت آن، ‌بارها ترانه‌های مختلف را با هم زمزمه كرده بودیم. بعد از آن هم چند بار با مرحوم «ناصر عبداللهی» همكاری كردم اما متاسفانه به دلیل فوت ایشان، ادامه همكاری میسر نشد. موسیقی در زندگی من چندان جدی نبوده اما همیشه دوستش داشته‌ام و بعد از انتشار آن آلبوم‌ها، تاثیرات و بازخوردهایی كه از مردم و اطرافیان می‌گرفتم، برایم بسیار جالب بود؛ حتی می‌دانم برای صاحب اثر، درآمد بسیار خوبی هم به همراه داشت. ولی وقتی می‌بینم با چه نیتی وارد این كار شده‌ام و بعد از مدتی كار به دودوتا چهارتای كاسب‌مآبانه می‌كشد، ناراحت می‌شوم.

حساب آژانس شیشه‌ای متفاوت است
پژمان بازغی: فكر می‌كنم فیلم «آژانس شیشه‌ای» شما را حدود 40 بار دیده‌ام و به نظرم یكی از بهترین فیلم‌های دفاع مقدس سینمای ایران است. یكی از دلایلی كه باعث می‌شد این همه این فیلم را ببینم، بازی فوق‌العاده درخشان شما و البته «حبیب رضایی» عزیز است. احساس خودتان به این فیلم چیست؟
همیشه یك سوال كلیشه‌ای از من می‌شود مبنی بر این‌كه كدام كارتان را از همه بیشتر دوست دارید و ما هم، فقط یك جواب كلیشه‌ای داریم با این مضمون كه همه كارها برای من عزیز هستند! اما واقعیت این است كه حساب «آژانس شیشه‌ای» از بقیه كارها جداست به تازگی هم در تلویزیون می‌بینیم وقتی برای بهترین انتخاب فیلم دفاع مقدس نظرسنجی برگزار می‌شود، هنوز هم این فیلم انتخاب اول مردم است. همین چند وقت پیش بود كه این فیلم دوباره از تلویزیون پخش شد و من به عنوان یك تماشاگر عادی تا انتهایش را دیدم، حتی خیلی جاها نتوانستم احساساتم را كنترل كنم، چون عرق خاصی روی آدم‌هایی دارم كه در جبهه‌ها  جنگیده‌اند و به نوعی بیشترین سهم از نظر بازی در نقش این جنس آدم‌ها را در سینما  دارم. «آژانس شیشه‌ای» یك دنیای دیگر است و بعد از بازی در آن، نگرش شخصی‌ام به خیلی از مسائل تغییر كرد؛ یعنی یك چیزی از آن «حاج كاظم» در من ته‌نشین شد كه هنوز هم با من همراه است؛ هم در تصمیم‌گیری‌هایم، هم در برخوردم و هم در زندگی‌ام. واقعا نمی‌توانم درباره این آدم‌ها حرف بزنم اما امثال «حاج كاظم‌» جزو خالص‌ترین آدم‌ها هستند كه خیلی مورد بی‌مهری قرار گرفته‌اند. واقعیت این است كه در این روزها حال خوبی برای صحبت كردن ندارم؛ چند وقت پیش بود داشتم می‌گفتم اتفاقی به نام جنگ در این مملكت افتاده كه به نام «دفاع مقدس» از آن یاد می‌كنیم اما الان امثال من كه در فیلم‌های دفاع مقدس بازی می‌كنیم، باید از كارهای دفاع مقدس، دفاع كنیم!

به این آدم‌ها هر چه بدهی كم است
 آخرین كار من در سینمای دفاع مقدس، «سیزده‌59» بود كه تصمیم گرفتم آن را در یك آسایشگاه به همراه 9 جانباز و رزمنده ببینم. آن‌جا آدم‌هایی را دیدم كه 25 سال است فقط می‌توانند به پشت بخوابند یا تنها گردن‌شان را می‌توانند تكان دهند! وقتی آن فضا را دیدم، گفتم هر كسی با هر نیت و هدفی در زمان جنگ وارد جبهه‌های جنگ شد و جنگید، انسان قابل ستایشی است، حتی اگر 4 ستون بدنش الان سالم باشد، چون هر لحظه امكان داشت در آن وضعیت شهید شود. خیلی سخت است آدم بتواند از خودش، تعلقاتش و زندگی‌اش گذشت كند. آن‌وقت همین چند وقت پیش جانبازی كشف می‌شود كه 25سال است به تنهایی در یك حمام متروكه در ورامین زندگی می‌كند و چشمانش نیز نابیناست! بعد از این همه سال، تازه او را پیدا كرده‌اند و به كهریزك برده‌اند! تمام بدن این جانباز از بین رفته بود. این‌كه یكسری آدم‌ها می‌گویند این‌ها سهمیه ماشین و خانه دارند، كم هم هست؛ به این آدم‌ها برج هم‌ بدهند كم است.

پدربزرگی به نام پرویز پرستویی
پژمان بازغی: آقای پرستویی، شما فرزند چندم از یك خانواده چند نفری هستید؟
من فرزند ارشد خانواده‌ام هستم و یك برادر و خواهر كوچك‌تر از خودم نیز دارم. 8-7 ماه است‌ پسرم «بهروز» صاحب فرزندی شده و به همین واسطه من هم نوه‌دار شده‌ام.

به یاد برادر شهیدم
پژمان بازغی: دوست دارید درباره برادرتان آقا بهروز حرف بزنید؟
بله... برادرم سال 1360 در عملیات بیت‌المقدس در شهر خرمشهر به شهادت رسید. زمانی كه 23 سال داشت. به درخواست مادرم، اسم پسرم را «بهروز» گذاشتم تا یادش همواره در خانواده‌مان زنده باشد.

پژمان بازغی: خاطرم هست سر فیلم «عزیزم من كوك نیستم»‌ كه یك فیلم طنز بود حضور داشتید و درگیر آن كار بودید كه به شما خبر دادند پدرتان تصادف سختی كرده است و شما مجبور بودید هر روز به بیمارستان بروید و گریه كنید اما سر صحنه بخندید! این از بی‌رحمی‌های سینما و حرفه بازیگری است؟
بله دقیقا.

پژمان بازغی: خدا رحمت كند پدر شما را...
خدا رفتگان شما را هم بیامرزد.