هشتاد سال پیش (۳۰ آبان ۱۳۱۲)، «دختر لر» به عنوان نخستین فیلم ناطق ایرانی به روی پرده سینما‌ها رفت و تحولی بزرگ در سینمای ایران به وجود آورد. دختر لُر در فروردین‌ماه ۱۳۱۲ در هندوستان و در کمپانی امپریال بمبئی کلید خورد و از امکانات فیلمسازی هندوستان بهره گرفت. فیلم «دختر لُر» برگرفته از داستان عامیانه جعفر و گلنار بود و به شرح زندگی دختری می‌پرداخت که از کودکی توسط راهزنان دزدیده شده و در قهوه‌خانه‌ای کار می‌کند تا این‌که مورد توجه راهزنی به نام قلی‌خان قرار می‌گیرد. اما گلنار برای فرار از قلی‌خان با یک مامور دولت به نام جعفر آشنا می‌شود و بعد از طی یکسری حوادث با او ازدواج می‌کند.
روح‌انگیز سامی‌نژاد، بازیگر فیلم دختر لر و اولین بازیگر زن سینمای ایران بود که در اردیبهشت ماه ۱۳۷۶ در سن ۸۱ سالگی درگذشت. زنی که هرچند بدون آگاهی به عواقب حضور در سینما، پا به این هنر و رسانه قدرتمند گذاشت و زندگی و روزگار خود را تلخ کرد اما حضورش در فیلم «دختر لر» -اولین فیلم حرفه‌ای و ناطق تاریخ سینمای ایران- راه را برای حضور سایر بازیگران زن ایرانی در سینما گشود. به علاوه حضور روح‌انگیز سامی‌نژاد با لهجه شیرین کرمانی‌اش در فیلم «دختر لر» خاطره‌ای تاریخی و هنری از لهجه کرمانی در تاریخ سینما برجا گذاشته است.
روح‌انگیز سامی‌نژاد در تاریخ سوم تیر ۱۲۹۵در شهرستان بم متولد شد.
او تنها فرزند خانواده بود؛ پدرش میرزا اسدالله خیلی زود دار فانی را وداع گفت و مادرش سکینه سامی‌زاده با مرد دیگری ازدواج کرد. روح‌انگیز دوران تحصیلات ابتدایی خود را در کرمان گذراند و خیلی زود به ازدواج دماوندی در آمد و با او از بم به هندوستان سفر کرد. در هندوستان، دماوندی در استودیو امپریال فیلم که متعلق به یک ایرانی به نام اردشیرخان ایرانی بود مشغول به کار شد. در همین زمان، عبدالحسین سپنتا دربه‌در به دنبال هنرپیشه زنی بود که بتواند فارسی صحبت کند.
از آنجا که طبق روایت خود خانم سامی‌نژاد او صدای خوبی داشت و در آن روزگار به علت دوری از وطن کارش خواندن آواز در تنهایی و خانه خود بوده، روح‌انگیز به عبدالحسین سپنتا معرفی و برای فیلم دختر لر انتخاب می‌شود. البته تنها اشکال روح‌انگیز از دیدگاه سپنتا، لهجه غلیظ کرمانی‌اش بوده اما صدا و بازی خوب او در این فیلم باعث خوشحالی کارگردان و تهیه‌کننده فیلم شد و روح‌انگیز سامی‌نژاد به عنوان اولین بازیگر زن ایرانی و مسلمان در سینما حضور پیدا کرد.
به دلیل استقبالی که از فیلم «دختر لر» در اکران عمومی صورت گرفت، سامی‌نژاد در فیلم «شیرین و فرهاد» ساخته عبدالحسین سپنتا نیز بازی کرد. تحصیلات وی سیکل اول دبیرستان و پیشه اصلی او پرستاری بود. وی به دلیل بازی در سینما مورد انتقاد شدید خانواده‌اش قرار گرفت و مجبور شد مدتی را در انزوا بگذراند. روح‌انگیز سامی‌نژاد قبل از این‌که در فیلم بازی کند، از اسب به زمین افتاد و کفش‌هایش جراحت عمیقی در بدن او ایجاد کرد که در بمبئی زیر عمل جراحی قرار گرفت و همین حادثه سبب شد که هرگز بچه‌دار نشود. وی پس از سه بار ازدواج ناموفق (که دومین آن‌ها با نصرت‌الله محتشم بود) در حالی که فرزندی نداشت ۳۰ سال آخر عمر را به تنهایی زندگی کرد و در حالی به استقبال مرگ رفت که خیلی‌ها از زنده بودن او بی‌خبر بودند!
بازی در فیلم «دختر لر» مصایب زیادی برای روح‌انگیز در پی داشت؛ تا حدی که بسیاری در هندوستان و به‌خصوص در ایران قصد کشتن او را کردند و به همین علت روح‌انگیز پس از حضور در سومین فیلم سپنتا «شیرین و فرهاد» به علت ناملایماتی که از جانب افراد متعصب به او وارد می‌شد بازیگری را برای همیشه رها کرد و تا سال ۱۳۷۶ به‌صورت نا‌شناس زندگی کرد.
سامی‌نژاد یک بار هم در سال ۱۳۴۹ برای فیلم «سینمای ایران: از مشروطیت تا سپنتا» ساخته محمد تهامی‌نژاد جلوی دوربین قرار گرفت.
او در این فیلم از گذشته‌ی خود و چگونگی ورودش به سینما سخن گفت و در حالی که مصائب زندگی‌اش را شرح می‌داد مقابل دوربین به تلخی گریست.
روح‌انگیز سامی‌نژاد تا صبح روز دهم اردیبهشت ۱۳۷۶ در طبقه پایین خانه‌ای دو طبقه واقع در خیابان پاسداران تهران، سروستان ششم زندگی می‌کرد. او بعدازظهر همان روز در سن ۸۱ سالگی درگذشت و در قطعه ۳۶ ردیف ۴۴ شماره ۴۱ بهشت‌زهرا به خاک سپرده شد.
روح‌انگیز سامی‌نژاد، بازیگر فیلم دختر لر و اولین بازیگر زن سینمای ایران بود که در اردیبهشت ماه ۱۳۷۶ در سن ۸۱ سالگی درگذشت. زنی که هرچند بدون آگاهی به عواقب حضور در سینما، پا به این هنر و رسانه قدرتمند گذاشت و زندگی و روزگار خود را تلخ کرد اما حضورش در فیلم «دختر لر» -اولین فیلم حرفه‌ای و ناطق تاریخ سینمای ایران- راه را برای حضور سایر بازیگران زن ایرانی در سینما گشود. به علاوه حضور روح‌انگیز سامی‌نژاد با لهجه شیرین کرمانی‌اش در فیلم «دختر لر» خاطره‌ای تاریخی و هنری از لهجه کرمانی در تاریخ سینما برجا گذاشته است.
روح‌انگیز سامی‌نژاد در تاریخ سوم تیر ۱۲۹۵در شهرستان بم متولد شد.
از آنجا که طبق روایت خود خانم سامی‌نژاد او صدای خوبی داشت و در آن روزگار به علت دوری از وطن کارش خواندن آواز در تنهایی و خانه خود بوده، روح‌انگیز به عبدالحسین سپنتا معرفی و برای فیلم دختر لر انتخاب می‌شود. البته تنها اشکال روح‌انگیز از دیدگاه سپنتا، لهجه غلیظ کرمانی‌اش بوده اما صدا و بازی خوب او در این فیلم باعث خوشحالی کارگردان و تهیه‌کننده فیلم شد و روح‌انگیز سامی‌نژاد به عنوان اولین بازیگر زن ایرانی و مسلمان در سینما حضور پیدا کرد.
سامی‌نژاد یک بار هم در سال ۱۳۴۹ برای فیلم «سینمای ایران: از مشروطیت تا سپنتا» ساخته محمد تهامی‌نژاد جلوی دوربین قرار گرفت.
او در این فیلم از گذشته‌ی خود و چگونگی ورودش به سینما سخن گفت و در حالی که مصائب زندگی‌اش را شرح می‌داد مقابل دوربین به تلخی گریست.
روح‌انگیز سامی‌نژاد تا صبح روز دهم اردیبهشت ۱۳۷۶ در طبقه پایین خانه‌ای دو طبقه واقع در خیابان پاسداران تهران، سروستان ششم زندگی می‌کرد. او بعدازظهر همان روز در سن ۸۱ سالگی درگذشت و در قطعه ۳۶ ردیف ۴۴ شماره ۴۱ بهشت‌زهرا به خاک سپرده شد.
گردآوری: گروه فرهنگ و هنر سیمرغ
www.seemorgh.com/culture
منبع:ghanoononline.ir
مطالب پیشنهادی:
دختر علی پروین همبازی سروش صحت و سحر قریشی + تصاویر
نیوشا ضیغمی: اگر در هالیوود بودم، عکس بچه‌ام را به میلیون دلار می‌فروختم!
نیوشا ضیغمی: اگر در هالیوود بودم، عکس بچه‌ام را به میلیون دلار می‌فروختم!
سحر قریشی در کنار شریفی‌نیا در فیلمی با موضوع ازدواج موقت + تصاویر جدید
شراره رخام: تزریق ژل لب یک هوس آنی بود، پشیمانم + تصاویر
تخلف‌های تلویزیون از آرایش و رقص تا حجاب و رابطه با نامحرم + جدول تفکیکی
