با صحبت های شیرینی كه از زبان افشین قطبی می شنیدیم، دلمان را خوش كرده بودیم كه این بار بعد از 35 سال می توانیم آقایی در فوتبال آسیا را به فوتبال ایران باز گردانیم و بار دیگر سری از سرها در آوریم و به خود و فوتبالمان ببالیم.
مقابل كره جنوبی بدون اینكه از دل شیر و جسوری از سوی بازیكنان تیم ملی خبری باشد باختیم تا هم بسوزیم بابت 9 امتیازی كه كسب كردیم و هم حسرتمان 39 ساله شود.
آنهایی كه فقط منتظر كوچكترین روزنه برای مطرح كردن غرایض شخصی و مغرضانه هستند طبیعی بود كه بعد از این ناكامی، تبر به دست گیرند و اولین ضربه های خود را به سمت افشین قطبی فرود آورند. طبیعی هم است. وقتی تیمی ناكام می شود اولین شخصی كه مورد اتهام است سرمربی است اما این یك عادت بد و تمام نشدنی در این فوتبال آب و خاك شده است. انتقادهایی بدون ملاحظات كارشناسی و اكثریت آن بر اساس حسادت و عقده های فروخورده.
مسلم است كه نمی توان از اشكالات ریز و درشت فنی تیم ایران در جام ملت های آسیا چشم فرو بست اما این چه رسم بی ریشه ای است كه انگشت اتهام را فقط به سوی یك نفر نشانه می رویم؟
گویی جامعه فوتبالی كه می داند مشكل چیست و اشكال كار كجاست دیواری كوتاه تر از سرمربی وقت نمی بینند و می خواهند تمامی ناكامی سی و چند ساله این فوتبال را بر سر او خالی كنند.
* از پروین تا قطبی، از پیشرفت تا پسرفت
بر اهالی اهل نقد این حق وارد است كه قطبی را نقادی سفت و سختی كنند. او بی شك مسئول اول شكست ایران در جام ملت های آسیا است. او باید بگوید كه چه می شود تیم ایران مقابل كره جنوبی بدون لحظه ای جنگندگی برای نباختن به میدان می رود؟ چه می شود كه مهمترین بازیكنش كه وظیفه سنگین كاپیتانی را بر عهده دارد در حساس ترین مسابقه محو می شود و آدمی به شك می افتد كه او چطور در لالیگای اسپانیا بازی می كند؟
قطبی به سوال های زیادی باید پاسخ دهد. سوال هایی كه گاهی ربطی به مسائل فنی فوتبال هم ندارد و همین دستاویزی برای به زیر تیغ بردن او شده اما مسئله این است كه بر بام فوتبال ایران چه می گذرد كه پیش از قطبی هم تحفه ای نبودیم.
به چه چیز قطبی ایراد می گیریم وقتی فوتبالمان در 30 سال گذشته چیزی برای عرض اندام نداشته است جز موفقیت های گاهگداری و مقطعی؟
آنهایی كه امروز دایه مهربان تر از مادر شده اند بد نیست دوره های قبل تر را به یاد بیاورند. تلخی حذف در هیروشیما با علی پروین، سومی تیم محمد مایلی كهن در سال 1996، ناكامی مطلق با جلال طالبی در سال 2000، سومی با برانكو در سال 2004، حذف با امیرقلعه نویی در سال 2007 و اینك حذفی دیگر با افشین قطبی.
نمی توان اسم این حذف را تلخ نامید. حذف شدن تلخ نیست، تلخ این است كه 35 سال است درِ این فوتبال بر روی یك پاشنه می چرخد و آنهایی كه باید تصمیم بگیرند و برنامه ریزی كنند خود را به خواب زده اند.
ما بر اساس كدام موفقیت سال های اخیر امروز قطبی را به چهار میخ كشیده ایم؟ به كدام مقام به حق خود می بالیم؟
* فوتبالی بدون مدیریت و سازماندهی
سابقه فوتبالی ایران در 35 سال گذشته نشان می دهد بیشتر از آنكه از مسائل فنی و دانش مربیان انتخاب شده رنج ببریم این سیكل معیوب مدیریتی است كه باعث شده این فوتبال عقب بماند و برای بازگشتن به جایگاه خود این همه مدت در حسرت باشد.
وقتی باری كج است به مقصد نمی رسد. این واقع بین ترین جمله ای است كه می توان درباره مدیریت فوتبال ایران گفت.
تیم ملی ایران چه در دوره مدیریت مدیران فوتبالی، چه در دوره مدیریت مدیران كار بلد و چه در دوره مدیریت فعلی كه نه نشانی از سابقه فوتبالی دارد و نه نشان از مدیریتی قاطع، با وجود حضور مهره هایی با كارآیی مطلوب در تیم ملی نتوانسته به مقام در خور توجهی دست پیدا كند. كاملا واضح و روشن است كه فوتبال ایران از ضعف شدید سیستماتیك رنج می برد.
به این مجموعه ای از نامدیریتی ها وقتی كثرت وحدت و تشتت آراء را اضافه كنیم فوتبال همین آشی می شود كه اكنون است. سالی پر از ناكامی های متعدد. حذف از بازی های قهرمانی آسیا در رده های نوجوانان و جوانان، ناكامی در بازی های آسیایی با تیم امید و سرانجام حذف از جام ملت های آسیا. پیش تر از این هم جام جهانی را از دست دادیم.
هر دوره مدیریتی این فوتبال با فراز و نشیب های زیادی روبرو بوده و كمتر به یاد می آوریم در 20 سال اخیر فدراسیونی بدون حاشیه كارش را كرده باشد. همیشه باید موضوعی برای مقابل هم قرار گرفتن در این فوتبال باشد. چه زمانی كه صفایی فراهانی بر مسند مدیریت بود و مدیران فوتبالی گاه و بیگاه بر او تاختند و چه زمانی كه دادكان امور را در دست داشت، زمانی كه فوتبالی ها كمترین تعامل را با این مدیر فوتبالی داشتند و چه اكنون كه به طور كل اوضاع از دست فوتبالی ها خارج شده و كسانی بر تابوت این فوتبال ایستاده اند كه خود نمی دانند چه می گویند و چه می خواهند؟ اساسا برای چه وارد این عرصه شده اند و همچون كلافی سردرگم به خود می پیچند؟
چطور می شود در مجموعه ای كه خودی ها دور از چشم هم جلسات پنهانی تشكیل می دهند و هر آن بوی كودتا و به اصطلاح عامه "زیر‌آب زنی " به مشام می رسد، به فكر اجرایی كردن برنامه ها -آن هم برنامه هایی كه چندان كارشناسی نشده اند و صرفا برای انجام وظیفه نوشته شده- بود؟
باید به كفاشیان گفت كه آقای رئیس چرا اجازه می دهی زیر مجموعه ات به این راحتی و پنهانی هر طور كه می خواهند بر آتش این فوتبال بیمار بیفزایند؟ یا باید به اطرافیان او كه سنی از آنها گذشته و مویی در آسیاب سفید كرده اند تاخت كه چطور دم از مصالح ملی می زنید اما بدون صلاح و مشورت با رئیس به دنبال رسیدن به اهداف خود هستید؟ اهدافی كه در بیشتر اوقات آن بویی از مصالح ملی ندارد و بیشتر برای عرض اندام و رسیدن به قدرت است تا حل شدن این مشكلات انبوه فوتبال.
وقتی برای تمدید قرارداد قطبی با تیم ملی، وحدت نظر در فدراسیون نبود چرا باید به قطبی بتازیم؟
وقتی در این فوتبال بی حساب و كتاب مدیران و مسئولان تكلیفی بر خود نمی بیند كه اهدافشان را برای موفقیت این فوتبال یكی كنند، از قطبی و امثال قطبی و مربیان دیگر چه توقعی می رود؟
همیشه می گویند پایین دستی از بالادستی خود الگو بر می دارد. برای قطبی با روحیات و ادبیات خاصش چه الگویی ارائه دادیم كه اكنون باید وی یك تنه تمامی لجام گسیختگی های این فوتبال را بر دوش بكشد و مورد شماتت قرار گیرد؟
* مقابل هم هستیم نه در كنار هم
مربی‌ای كه هنوز هم بر سر چگونگی انتخاب او برای سرمربیگری تیم ملی حرف و حدیث هایی وجود دارد با كیاستی خاص و با صحبت های شیرین و دوست داشتنی مردم را به كسب نتایج خوب امیدوار كرد، قبل از جام ملت ها تیم بعدی و تكلیف آینده خود را روشن كرد، بعد از ناكامی به كشورش بازنگشت و مثل دیگر مربی خارجی (برانكو) كه بعد از جام جهانی هرگز به ایران نیامد، رفت تا جایش را به یك مربی دیگر بدهد، رفت تا یك مربی دیگر بیاید و او هم احتمالا به همین سرنوشت دچار شود.
قطبی به همان سادگی كه وارد فوتبال ایران شد به همان سادگی هم رفت. رفت كه تاریخ در مورد او قضاوت كند و برای همیشه این سوال را در ذهن ما ماندگار كرد كه تاریخ قرار است در مورد شكست ایران مقابل كره جنوبی چه چیزی را قضاوت كند؟ قطبی انگار فراموش كرده كه خودش بارها تاكید كرده بود به فوتبال زیبا نمره نمی دهند و مهم نتیجه گیری است اما ایران نه تنها مقابل كره جنوبی خوب بازی نكرد نتیجه هم نگرفت.
نه قطبی بلكه سایر مربیان دیگری كه روی صندلی داغ مربیگری ایران نشسته اند از این دست جملات زیاد گفته اند و بر این باور بوده اند كه توانسته اند تحولی در تیم ملی و فوتبال ایران داشته باشند اما همه آنها دچار این تاریكی ذهن هستند كه كار از پایه خراب است و هیچ مربی در این فوتبال بی برنامه و بی مدیریت ایران نمی تواند تحولی ایجاد كند.
اگر كاری اصولی شده بود فقط كافی بود برنامه یكی از مربیان را مربی دیگری ادامه می داد اما خود شیفتگی و حسادت به همكار مرگ در این بازار مكاره می گذارد كه تاریخ قضاوت كند برنامه كدام مربی در فوتبال ایران تاثیرگذار بوده است؟ بر فرض هم كه قطبی توانسته باشد تاثیری بر این فوتبال خسته گذاشته باشد آنچه در تاریخ ثبت شد نتیجه ای بود كه در تابلو حك شد. ایران باز هم ناكام شد و ملتی كه این روزها سخت نیازمند شادی از ته دل بر‌آمده بودند با این شكست و حذف سرخورده شدند. البته كه در این میان مقصرتر از قطبی خیلی ها هستند. مگر لیگ ما چه دارد كه تیم ملی مان داشته باشد؟
هنوز هم این بحث بین عوام وجود دارد كه با این همه سرمایه گذاری برای فوتبال چرا باید همیشه آه حسرت بكشیم؟
سوخته ایم و با خود كلنجار می رویم اما چه سود كه فریادرسی نیست.
مقابل كره جنوبی بدون اینكه از دل شیر و جسوری از سوی بازیكنان تیم ملی خبری باشد باختیم تا هم بسوزیم بابت 9 امتیازی كه كسب كردیم و هم حسرتمان 39 ساله شود.
آنهایی كه فقط منتظر كوچكترین روزنه برای مطرح كردن غرایض شخصی و مغرضانه هستند طبیعی بود كه بعد از این ناكامی، تبر به دست گیرند و اولین ضربه های خود را به سمت افشین قطبی فرود آورند. طبیعی هم است. وقتی تیمی ناكام می شود اولین شخصی كه مورد اتهام است سرمربی است اما این یك عادت بد و تمام نشدنی در این فوتبال آب و خاك شده است. انتقادهایی بدون ملاحظات كارشناسی و اكثریت آن بر اساس حسادت و عقده های فروخورده.
مسلم است كه نمی توان از اشكالات ریز و درشت فنی تیم ایران در جام ملت های آسیا چشم فرو بست اما این چه رسم بی ریشه ای است كه انگشت اتهام را فقط به سوی یك نفر نشانه می رویم؟
گویی جامعه فوتبالی كه می داند مشكل چیست و اشكال كار كجاست دیواری كوتاه تر از سرمربی وقت نمی بینند و می خواهند تمامی ناكامی سی و چند ساله این فوتبال را بر سر او خالی كنند.
* از پروین تا قطبی، از پیشرفت تا پسرفت
بر اهالی اهل نقد این حق وارد است كه قطبی را نقادی سفت و سختی كنند. او بی شك مسئول اول شكست ایران در جام ملت های آسیا است. او باید بگوید كه چه می شود تیم ایران مقابل كره جنوبی بدون لحظه ای جنگندگی برای نباختن به میدان می رود؟ چه می شود كه مهمترین بازیكنش كه وظیفه سنگین كاپیتانی را بر عهده دارد در حساس ترین مسابقه محو می شود و آدمی به شك می افتد كه او چطور در لالیگای اسپانیا بازی می كند؟
قطبی به سوال های زیادی باید پاسخ دهد. سوال هایی كه گاهی ربطی به مسائل فنی فوتبال هم ندارد و همین دستاویزی برای به زیر تیغ بردن او شده اما مسئله این است كه بر بام فوتبال ایران چه می گذرد كه پیش از قطبی هم تحفه ای نبودیم.
به چه چیز قطبی ایراد می گیریم وقتی فوتبالمان در 30 سال گذشته چیزی برای عرض اندام نداشته است جز موفقیت های گاهگداری و مقطعی؟
آنهایی كه امروز دایه مهربان تر از مادر شده اند بد نیست دوره های قبل تر را به یاد بیاورند. تلخی حذف در هیروشیما با علی پروین، سومی تیم محمد مایلی كهن در سال 1996، ناكامی مطلق با جلال طالبی در سال 2000، سومی با برانكو در سال 2004، حذف با امیرقلعه نویی در سال 2007 و اینك حذفی دیگر با افشین قطبی.
نمی توان اسم این حذف را تلخ نامید. حذف شدن تلخ نیست، تلخ این است كه 35 سال است درِ این فوتبال بر روی یك پاشنه می چرخد و آنهایی كه باید تصمیم بگیرند و برنامه ریزی كنند خود را به خواب زده اند.
ما بر اساس كدام موفقیت سال های اخیر امروز قطبی را به چهار میخ كشیده ایم؟ به كدام مقام به حق خود می بالیم؟
* فوتبالی بدون مدیریت و سازماندهی
سابقه فوتبالی ایران در 35 سال گذشته نشان می دهد بیشتر از آنكه از مسائل فنی و دانش مربیان انتخاب شده رنج ببریم این سیكل معیوب مدیریتی است كه باعث شده این فوتبال عقب بماند و برای بازگشتن به جایگاه خود این همه مدت در حسرت باشد.
وقتی باری كج است به مقصد نمی رسد. این واقع بین ترین جمله ای است كه می توان درباره مدیریت فوتبال ایران گفت.
تیم ملی ایران چه در دوره مدیریت مدیران فوتبالی، چه در دوره مدیریت مدیران كار بلد و چه در دوره مدیریت فعلی كه نه نشانی از سابقه فوتبالی دارد و نه نشان از مدیریتی قاطع، با وجود حضور مهره هایی با كارآیی مطلوب در تیم ملی نتوانسته به مقام در خور توجهی دست پیدا كند. كاملا واضح و روشن است كه فوتبال ایران از ضعف شدید سیستماتیك رنج می برد.
به این مجموعه ای از نامدیریتی ها وقتی كثرت وحدت و تشتت آراء را اضافه كنیم فوتبال همین آشی می شود كه اكنون است. سالی پر از ناكامی های متعدد. حذف از بازی های قهرمانی آسیا در رده های نوجوانان و جوانان، ناكامی در بازی های آسیایی با تیم امید و سرانجام حذف از جام ملت های آسیا. پیش تر از این هم جام جهانی را از دست دادیم.
هر دوره مدیریتی این فوتبال با فراز و نشیب های زیادی روبرو بوده و كمتر به یاد می آوریم در 20 سال اخیر فدراسیونی بدون حاشیه كارش را كرده باشد. همیشه باید موضوعی برای مقابل هم قرار گرفتن در این فوتبال باشد. چه زمانی كه صفایی فراهانی بر مسند مدیریت بود و مدیران فوتبالی گاه و بیگاه بر او تاختند و چه زمانی كه دادكان امور را در دست داشت، زمانی كه فوتبالی ها كمترین تعامل را با این مدیر فوتبالی داشتند و چه اكنون كه به طور كل اوضاع از دست فوتبالی ها خارج شده و كسانی بر تابوت این فوتبال ایستاده اند كه خود نمی دانند چه می گویند و چه می خواهند؟ اساسا برای چه وارد این عرصه شده اند و همچون كلافی سردرگم به خود می پیچند؟
چطور می شود در مجموعه ای كه خودی ها دور از چشم هم جلسات پنهانی تشكیل می دهند و هر آن بوی كودتا و به اصطلاح عامه "زیر‌آب زنی " به مشام می رسد، به فكر اجرایی كردن برنامه ها -آن هم برنامه هایی كه چندان كارشناسی نشده اند و صرفا برای انجام وظیفه نوشته شده- بود؟
باید به كفاشیان گفت كه آقای رئیس چرا اجازه می دهی زیر مجموعه ات به این راحتی و پنهانی هر طور كه می خواهند بر آتش این فوتبال بیمار بیفزایند؟ یا باید به اطرافیان او كه سنی از آنها گذشته و مویی در آسیاب سفید كرده اند تاخت كه چطور دم از مصالح ملی می زنید اما بدون صلاح و مشورت با رئیس به دنبال رسیدن به اهداف خود هستید؟ اهدافی كه در بیشتر اوقات آن بویی از مصالح ملی ندارد و بیشتر برای عرض اندام و رسیدن به قدرت است تا حل شدن این مشكلات انبوه فوتبال.
وقتی برای تمدید قرارداد قطبی با تیم ملی، وحدت نظر در فدراسیون نبود چرا باید به قطبی بتازیم؟
وقتی در این فوتبال بی حساب و كتاب مدیران و مسئولان تكلیفی بر خود نمی بیند كه اهدافشان را برای موفقیت این فوتبال یكی كنند، از قطبی و امثال قطبی و مربیان دیگر چه توقعی می رود؟
همیشه می گویند پایین دستی از بالادستی خود الگو بر می دارد. برای قطبی با روحیات و ادبیات خاصش چه الگویی ارائه دادیم كه اكنون باید وی یك تنه تمامی لجام گسیختگی های این فوتبال را بر دوش بكشد و مورد شماتت قرار گیرد؟
* مقابل هم هستیم نه در كنار هم
مربی‌ای كه هنوز هم بر سر چگونگی انتخاب او برای سرمربیگری تیم ملی حرف و حدیث هایی وجود دارد با كیاستی خاص و با صحبت های شیرین و دوست داشتنی مردم را به كسب نتایج خوب امیدوار كرد، قبل از جام ملت ها تیم بعدی و تكلیف آینده خود را روشن كرد، بعد از ناكامی به كشورش بازنگشت و مثل دیگر مربی خارجی (برانكو) كه بعد از جام جهانی هرگز به ایران نیامد، رفت تا جایش را به یك مربی دیگر بدهد، رفت تا یك مربی دیگر بیاید و او هم احتمالا به همین سرنوشت دچار شود.
قطبی به همان سادگی كه وارد فوتبال ایران شد به همان سادگی هم رفت. رفت كه تاریخ در مورد او قضاوت كند و برای همیشه این سوال را در ذهن ما ماندگار كرد كه تاریخ قرار است در مورد شكست ایران مقابل كره جنوبی چه چیزی را قضاوت كند؟ قطبی انگار فراموش كرده كه خودش بارها تاكید كرده بود به فوتبال زیبا نمره نمی دهند و مهم نتیجه گیری است اما ایران نه تنها مقابل كره جنوبی خوب بازی نكرد نتیجه هم نگرفت.
نه قطبی بلكه سایر مربیان دیگری كه روی صندلی داغ مربیگری ایران نشسته اند از این دست جملات زیاد گفته اند و بر این باور بوده اند كه توانسته اند تحولی در تیم ملی و فوتبال ایران داشته باشند اما همه آنها دچار این تاریكی ذهن هستند كه كار از پایه خراب است و هیچ مربی در این فوتبال بی برنامه و بی مدیریت ایران نمی تواند تحولی ایجاد كند.
اگر كاری اصولی شده بود فقط كافی بود برنامه یكی از مربیان را مربی دیگری ادامه می داد اما خود شیفتگی و حسادت به همكار مرگ در این بازار مكاره می گذارد كه تاریخ قضاوت كند برنامه كدام مربی در فوتبال ایران تاثیرگذار بوده است؟ بر فرض هم كه قطبی توانسته باشد تاثیری بر این فوتبال خسته گذاشته باشد آنچه در تاریخ ثبت شد نتیجه ای بود كه در تابلو حك شد. ایران باز هم ناكام شد و ملتی كه این روزها سخت نیازمند شادی از ته دل بر‌آمده بودند با این شكست و حذف سرخورده شدند. البته كه در این میان مقصرتر از قطبی خیلی ها هستند. مگر لیگ ما چه دارد كه تیم ملی مان داشته باشد؟
هنوز هم این بحث بین عوام وجود دارد كه با این همه سرمایه گذاری برای فوتبال چرا باید همیشه آه حسرت بكشیم؟
سوخته ایم و با خود كلنجار می رویم اما چه سود كه فریادرسی نیست.
گردآوری : گروه ورزش سیمرغ
www.seemorgh.com/sport
منبع: farsnews.com
