این روزها اغراق نیست اگر بگوییم كه نقاشی قهوه‌خانه‌ای را در خارج از ایران بیشتر از داخل می‌شناسند و سال‌ها بود كه این هنر بدون توجه جدی از سوی مسوولان هنری به سمتی پیش می‌رفت كه ...

جام جم آنلاین: بزرگ‌ترین رویداد نمایشگاهی در حوزه نقاشی قهوه‌خانه‌ای چندی دیگر در حالی در موزه هنرهای معاصر تهران گشایش می‌یابد كه به گفته برگزاركنندگان قرار است این رویداد هنری بازخوانی پرونده این هنر از آغاز پیدایش آن تاكنون لقب گیرد.
 
این روزها اغراق نیست اگر بگوییم كه نقاشی قهوه‌خانه‌ای را در خارج از ایران بیشتر از داخل می‌شناسند و سال‌ها بود كه این هنر بدون توجه جدی از سوی مسوولان هنری به سمتی پیش می‌رفت كه ناگزیر نتایجش این‌گونه حاصل شده است كه این هنر نزدیك به فراموشی كامل است، اما نمایشگاه بزرگ نقاشی قهوه‌خانه‌ای از آغاز تاكنون در واقع با همین هدف شكل گرفته است. یعنی بازخوانی و بازیابی این هنر اصیل ایرانی.
امیر عبدالحسینی، دبیر این نمایشگاه بزرگ هنری در این مورد می‌گوید: اندیشه شكل‌گیری این نمایشگاه از آنجا شكل گرفت كه در سال‌های گذشته هیچ‌كس به جنبه آموزش این هنر توجه نكرده است و در واقع تنها وجه توجه به این هنر نمایش در محدوده كوچك بوده است و هیچگاه كسی نخواسته به صورت جامع به تمامی هنرمندان و آثار شكل گرفته در این حوزه نقاشی اصیل ایرانی توجه كند.
شاید مهم‌تر از برگزاری این نمایشگاه این موضوع باشد كه قرار است در كنار این نمایشگاه مركز بزرگ آموزشی نقاشی قهوه‌خانه‌ای نیز از سوی مركز هنرهای تجسمی ارشاد در تهران افتتاح شود.
عبدالحسینی در این باره می‌گوید: این مركز آموزش عالی نقاشی قهوه‌خانه‌ای می‌تواند زمینه‌ساز اتفاقی مهم‌تر در ایران به شمار رود زیرا سال‌هاست كه وضعیت آموزش این هنر در كشور بدون سامان بوده است و شاید به دلیل همین اهمال صورت گرفته تجارب بسیاری از اساتید فقید این هنر به نسل بعدی انتقال داده نشده است.
سخنان وی چندان به بیراهه نیست، زیرا در همین چند سال گذشته چندین نفر از بازماندگان این هنر دنیا را ترك گفتند و اكنون شاید تنها به اندازه انگشتان یك دست بتوان هنرمندان و اساتید این رشته را پیدا كرد.
استاد جواد عقیلی از همین بازماندگان نقاشی قهوه‌خانه‌ای است كه دل چندان خوشی از وضعیت كنونی این هنر ندارد اما همچنان امید دارد كه جایی به طور رسمی و دانشگاهی به آموزش این هنر بپردازد.
او می‌گوید: ‌به خدا راضی هستم صبح تا شب در جایی به آموزش این هنر بپردازم، زیرا این شاید از معدود هنرهایی است كه اصالت دارد. ایرانی است و از همه مهم‌تر این‌كه هنری است كه با عواطف دینی ما ایرانی‌ها سر و كار دارد.
او ادامه می‌دهد كه اساتید این رشته سال‌ها به دنبال ورود این رشته به جمع رشته‌های دانشگاهی بودند كه متاسفانه این امر تاكنون صورت نگرفته است و امیدوارم این مركز آموزشی كه قرار است در حاشیه این نمایشگاه افتتاح شود بتواند به ترغیب هرچه بیشتر جوانان به این هنر بیانجامد.
نمایشگاه بزرگ نقاشی قهوه‌خانه‌ای قرار است در ایام محرم برگزار شود و در آن بیشتر آثاری از این هنر به نمایش در آید كه در بخش مذهبی عاشورا خلق شده‌اند.
عبدالحسینی درباره چگونگی برپایی این نمایشگاه می‌گوید: در این نمایشگاه كه همزمان با محرم در موزه هنرهای معاصر تهران برگزار می‌شود بیشترین آثاری كه از هنرمندان برجسته این رشته تاكنون خلق شده‌اند به نمایش در می‌آید كه مشتمل بر 150 اثر نقاشی قهوه خانه‌ای از بزرگانی مانند محمد مدبر، قولر آغاسی، حسن اسماعیل‌زاد، علی‌اكبر لرنی، حسین همدانی، محمد فراهانی و... است كه بسیاری از آنها تاكنون به نمایش عموم در نیامده‌اند.
او می‌گوید: برای آنكه اصالت این كارها به تایید برسد و سپس به نمایش درآید، شورای هنری تشكیل شده است كه آثاری كه متعلق به گنجینه‌ها و كلكسیونر‌های شخصی هستند بررسی و سپس به نمایش در آیند.
او ادامه می‌دهد كه كتاب این نمایشگاه نیز قرار است همزمان با برپایی این نمایشگاه به چاپ برسد و در واقع با حجم انبوه آثار به نمایشدر آمده در این نمایشگاه این كتاب در واقع مرجعی برای علاقه‌مندان به این هنر در داخل و خارج از كشور به شمار می‌رود.
بسیاری معتقدند كه توجه به هنر نقاشی قهوه‌خانه‌ای می‌تواند زمینه‌ای باشد برای احیای دوباره این هنر زیرا معدود هنرمندان زنده این هنر تنها مراجعی هستند كه می‌توان به آنها چشم دوخت. این یك واقعیت است كه بر اساس یك آمار غیر رسمی این روزها تنها 4 هنرمند استادكار در ایران به خلق آثار نقاشی قهوه‌خانه‌ای می‌پردازند.
 
   گردآوری:گروه فرهنگ وهنرسیمرغ
www.seemorgh.com/culture
منبع:jamejamonline.ir