فارس، عصر روز گذشته نشست نقد و بررسی مجموعه تلویزیونی«عبور از پاییز» كه به مناسبت ماه مبارك رمضان هر شب از شبكه دو سیما پخش می‌شد، با حضور مسعود شاه‌محمدی ، چنگیز جلیلوند، هانیه بساتینی، سید محمد سادات اخوی (مجری) و محمدتقی فهیم (منتقد) در فرهنگسرای رسانه برگزار شد.
بنابراین گزارش در ابتدای برنامه به مدت 30 دقیقه پشت صحنه و مصاحبه با عوامل سریال «عبور از پائیز» برای حضار پخش شد.
در ادامه مجری خدمت مدعوین خیر مقدم گفت و اظهار داشت: در این نشست‌ها تلاش می‌كنیم از زحمات هنرمندان قدردانی شود و نقاط ضعف و قوت یك اثر بررسی شود تا ما هر سال شاهد پخش سریال‌های فاخر از تلویزیون باشیم.
به گزارش فارس، در ابتدا «محمدتقی فهیم» درمورد سریال «عبور از پائیز»، گفت: «عبور از پائیز» سریالی قابل‌تأمل بود، اگرچه می‌شود با این سریال سلیقه‌ای برخورد كرد و تعابیر گوناگونی درباره آن به كار برد، اما من به این سریال نمره بالای متوسط می‌دهم.
در ادامه مجری گفت: در مورد این سریال خیلی می‌شود بحث كرد و من می‌خواهم از آقای «شاه محمدی» درمورد چگونگی شكل‌گیری فیلمنامه «عبور از پائیز» و قیاس آن با «شاه لیر» سؤال كنم كه وی در پاسخ، گفت: این فیلمنامه چهار سال قبل به تصویب رسیده بود و در این چهار سال سه بار فیلمنامه نوشته شد. سیناپس اولیه كار 70 صفحه بود و درابتدا قرار بود این فیلمنامه را «شهرام اسدی» كار كند كه بنا به دلایلی دوم اسفندماه ایشان از ساخت این سریال انصراف داد و كار به من پیشنهاد شد كه ظاهراً دلیل استعفای «شهرام اسدی» ضعف فیلمنامه كار بوده است.
وی در ادامه افزود: 25 اسفندماه این كار به من سپرده شد و حدود 3 ماه كار كردیم تا به یك تفكر محض برسیم. این كه عنوان می‌شود كار شبیه «شاه لیر» است درست است اما نوشته و سیناپس «شاه لیر» نیست. من به هرحال این ادعا و جسارت را ندارم كه بگوییم «شاه لیر» است و هر كسی می‌گویید كه این اثر مثل «شاه لیر» است من به آنها می‌گوییم كه شما « شاه لیر» را نخوانده‌اید چرا كه پروسه كار اصلاً مثل «شاه لیر» نیست.
سپس مجری از «جلیلوند» پرسید ما قبلاً اثری داشتیم به نام «پدر سالار» با بازی «محمد علی كشاورز»، تلقی شما از قصه «عبور از پائیز» چه بود؟ «جلیلوند» در پاسخ گفت: راستش من وقتی به حضور در این كار دعوت شدم، اصلاً نمی‌دانستم نقشی كه به من محول شده چیست و وقتی فیلمنامه را خواندم، نمی‌دانستم «فرخ» آنقدر آدم مغروری است. حتی پیش‌تر و زمانی كه من جای «شاه لیر» صحبت كرده بودم، به نظرم همه چیز مخصوص خودش بود كه كمتر در كس دیگری دیده می‌شد، اما «فرخ» شخصیتی متفاوت بود كه با تصور آقای «شاه محمدی» خلق شده بود. شخصیتی كه حتی یك كلام اضافی هم نمی‌گوید. من حتی دستم را هم نمی‌توانستم بالا ببرم و مانند بادبادكی بودم كه نخ آن در دست كارگردان بود.
بنابراین گزارش، در ادامه «فهیم» در مورد نقش «فرخ»،گفت: به نظر من با اغماض می‌شود گفت كه «فرخ» یك شخصیت است و من او را درحد یك تیپ می‌بینم. این كاراكتر برای اولین بار و آخرین بار دیده نمی‌شود بلكه فیلمنامه‌نویس مطابق معمول، نوشته را وامداری كرده است؛ اما خوشبختانه «فرخ» آنقدرها هم شخصیتی تكراری نیست. معضل اساسی در پرداخت و چینش كاراكتر است كه فیلمسازان از چارچوب‌های شناخته شده برای مردم، بیرون نمی‌آیند. به عبارتی دیگر، كاراكتر هر چقدر بد بد و خوب خوب باشد مورد توجه انبوه مخاطب قرار می‌گیرد و به قول خودمان اگر كاراكتر خاكستری نباشد ارتباط با عموم برقرار می‌كند.
این منتقد در ادامه افزود: در سریال «عبور از پاییز»، از «فرخ» درست و به جا استفاده شده است، چنانچه او حتی قدرت ندارد دست خود را تكان دهد تا از ابهت نیفتد و این خوشبختانه جواب داده است اما همان طور كه گفتم من «فرخ» را تیپ می‌بینم نه یك شخصیت و این اشكالی هم ندارد چرا كه در وهله اول سریال برای سرگرمی ساخته شده و در كنار آن پیام‌های فرهنگی و اجتماعی هم اگر وجود داشته باشد مطلوب است.
به گزارش فارس، در ادامه مجری از «هانیه بساتینی» در مورد سابقه كاری خود و چگونگی دعوت شدن در پروژه «عبور از پائیز» سوال كرد كه وی در پاسخ، گفت: من فارغ التحصیل كارگردانی تئاتر هستم و كار خودم را هم با تئاتر آغاز كردم و بعد از آن دستیار كارگردان و به برنامه ریزی روی آوردم و به صورت كاملاً تصادفی نقش «لعیا» را بازی كردم.
در ادامه «شاه محمدی» گفت: در سریال «پدرسالار» شخصیتی كه «كشاورز» ایفا می‌كرد، تضاد بین سنت و مدرنیته وجود داشت اما شخصیت «فرخ» در كنار تضاد بین قدرت و مدرنیته بلكه فساد در قدرت هم برخوردار است. در فیلم «پدرخوانده» آن شخصیت «گادفادر» است اما «فرخ» این گونه نیست و برای طبقه متوسط جامعه هم خلق نشده است ضمن آن كه ما در این شخصیت، حتی روزمرگی را هم می‌بینیم. این را هم بگویم كه ما در دهه 40 و 50 درباره شازده احتجاب و سایر شاهزاده قجری، آثاری داشته‌ایم و وقتی ما این شخصیت‌های مكتوب را داریم، چرا بابد كارمان وام گرفته از كارهای خارجی ارزیابی شود؟
در ادامه از «شاه محمدی» در مورد نقش «لعیا» سوال شد كه وی در پاسخ گفت: نقش «لعیا» را قرار بود بازیگر دیگری بازی كند كه مشكلاتی برایش پیش آمد و انصراف داد و خانم «بساتینی» كه جزو گروه كارگردانی بود، جایگزین وی شد. برای این نقش، 200 نفر تست دادند و در نهایت، هم گروه سازنده و هم سازمان حضور او در این نقش را تأیید كردند.
«شاه محمدی» در ادامه افزود: كار «جلیلوند» و «بساتینی» در این پروژه خیلی مشكل بود و مسیر سختی را داشتند كه خودشان با عشق و توانی كه در این كار گذاشتند، توانستند از عهده نقش‌های‌شان به خوبی برآیند.
به گزارش فارس، در ادامه مجری از «چنگیز جلیلوند» در مورد تفاوت بازی و دوبله سوال كرد كه وی در پاسخ گفت: دقیقا نمی‌توانم سوال شما را پاسخ بدهم. به هر حال هر دو كار متفاوت و شیرین است و جالب بود كه من خیلی روی صدایم مانور نداشتم چون كارگردان از من خواسته بود با یك نوع صدا كار كنم.
در ادامه «فهیم»،گفت: به نظر من «جلیلوند» واقعاً در این سریال بازی كرد و نشان داد در این كار هم مثل دوبله تبحر دارد و بازی‌اش درخور ستایش است. ما هم چون سال‌های سال به صدای ایشان تعلق خاطر داریم، دیدن چهره و بازی متفاوت ایشان، برای‌مان جالب بود.
وی در ادامه افزود: در بخش محتوا هم، «عبور از پائیز» سریالی ارزنده محسوب می‌شود، چرا كه جامعه ما نیاز دارد وقایع جامعه خود را بازگوشده ببیند. همچنان كه ما امروز می‌بینیم كه یك تاراج ناعادلانه دارد در این جامعه صورت می‌گیرد و اشرافیگری فاقد ایمان، در این جامعه مرسوم می‌شود. به نظر من حتی ناخنك زدن به این مشكلات و معضلات را نباید دست كم گرفت ما به این نوع سریال ها نیاز داریم تا پس از جنگ تحمیلی، سرمایه‌داری سنتی نامشروع را آسیب‌شناسی كنیم. از این حیث، این سریال، با «پدر سالار» (اكبرخواجویی) تمایز آشكار دارد و این پدر سالار مدرن و به روز است و فقط می‌خواهد دیكتاتور باشد و مشكلاتش را به جامعه هم تحمیل می‌كند.
به گزارش فارس یكی از مدعوین ازكارگردان سریال «عبور از پائیز» در مورد اینكه «عبور از پائیز» ازسایر سریال درماه مبارك رمضان موفق‌تر بوده سوال كرد كه «شاه‌محمدی» در پاسخ گفت: من اصلاً قیاس انجام نمی‌دهم. همه این سریال‌ها برای مخاطبان و تأمین شبكه‌ها ساخته شد و به طبع خود مخاطبان بهترین داورانند. هر كدام از این سریال‌ها وظیفه خود را داشتند تا بخشی از ذائقه مخاطبان را پوشش دهند.
درادامه یكی از مدعوین از «بساتینی» در مورد سختی كار بازیگر سوال كرد كه وی در پاسخ گفت: برایم آن چیزی كه مهم بود، این بود كه من یاد گرفتم درهر سمتی كه فعالیت می‌كنم، به كارگردانم اعتماد كنم. كار بازیگری برایم خیلی دشوار بود و به این رسیدم كه از این پس به عنوان دستیار كارگردان به تمركز بازیگر كمك كنم و همه انرژی‌ام را بگذارم تا بازیگر دیده شود. برایم كار سختی بود اما شیرین هم بود.
بازیگر نقش «لعیا» درادامه افزود: من دستار كارگردانی كرده‌ام، حدود 20 ساعت در روز كار كرده‌ام و خسته نشده‌ام اما در این سریال، در روز 12 ساعت بازی داشتم و خیلی خسته بودم چرا حس هر نقش فرق می‌كند و من باید خود را با آن حس آداپته می‌كردم.
فهیم در ادامه با اشاره به مسائل موجود در سریال‌سازی مناسبتی و شبانه، افزود: به نظر من اگر سریال «عبور از پائیز» به صورت هفتگی پخش می‌شد «فرخ» را اگر تا تركیه می‌شناسند، امروزه تمام دنیا می‌شناسند و سریال ماندگارتری هم می‌شد. در یك كلام باید بگویم كه ما در ماه مبارك رمضان، خیلی منفعل عمل كرده‌ایم.
درادامه یكی از مدعوین، از «جلیلوند» پرسید آیا شما این سریال را دیدید كه وی در پاسخ گفت: من كار را بعد از تصویربرداری دیدم و در ادامه 12 قسمت را در منزل دیدم و بقیه را ندیدم چرا كه سفری به خارج برایم پیش آمد.
بنابراین گزارش در پایان هدایایی به رسم یاد بود به مهمانان اهداشد و مجری از مدعوین تشكر كرد و گفت برنامه بعدی، نقد و بررسی سریال «نردبام آسمان» است كه زمان آن متعاقبا اعلام می‌شود.
مراسم رأس ساعت 20 به اتمام رسید.
گردآوری:گروه فرهنگ وهنرسیمرغ
www.seemorgh.com/culture
منبع: farsnews.com
