محمد ایوبی
ناصر تقوایی كارگردان در این مراسم درباره شكل‌گیری نویسندگان جنوب سخن گفت و افزود: سال 44 از من خواستند نشریه‌ای ادبی منتشر كنیم. من آن وقت تهران بودم، ولی...
  
پیكر محمد ایوبی، داستان‌نویس، بعد از برگزاری مراسم تشییع در مقابل خانه هنرمندان ایران، برای خاكسپاری به قطعه هنرمندان بهشت زهرا منتقل شد.
 
به گزارش خبرنگار فارس، مراسم تشییع پیكر محمد ایوبی صبح امروز دوشنبه 21 دی با حضور علاقه‌مندان و خانواده وی برگزار شد.
 
* گویش جنوبی قابلیتی برای داستان‌سرایی داشت
ناصر تقوایی كارگردان در این مراسم درباره شكل‌گیری نویسندگان جنوب سخن گفت و افزود: سال 44 از من خواستند نشریه‌ای ادبی منتشر كنیم. من آن وقت تهران بودم، ولی دوران جالبی بود و شاید اگر آن را خوب معرفی كنیم بتوانیم بیشتر جریان روشنفكری را دریابیم.
وی افزود: با وجود سانسور آن موقع روی نخبگان و فرهنگیان، فرصتی پیش آمد كه جوان‌های ایرانی در هر نقطه از ایران نشریات ادبی منتشر كنند كه نمونه آن نشریه «جنگ اصفهان» در اصفهان و «پارس» در كردستان است.
كارگردان «كاغذ بی خط» عنوان كرد: بچه‌های آبادان هم از امتیاز یك روزنامه استفاده كردند و هرماه نشریه‌ای به نام «هنر و ادبیات جنوب»منتشر كردند.
تقوایی اضافه كرد: اولین مطالبی را كه برای من در تهران فرستادند حیرت آور بود. چرا كه اكثر بچه‌ها دبیرستانی بودند و تنها چند نفر از آن‌ها بالای 20 سال سن داشتند كه در این میان محمد ایوبی تازه فارغ التحصیل شده و معلم بود.
این كارگردان بیان داشت: از شماره اول كه در فروردین سال 45 منتشر شد توانستیم این نشریه را به شكل منظم درآوریم و برای دوستانمان در شهرستان‌ها فرستادیم و آن‌ها هم نشریات خود را برای ما می‌فرستادند و این گونه بود كه مبادله‌ای شكل گرفت. به همین دلیل سعی می‌كردیم نشریه خیلی بومی نباشد تا به هم كمك كنیم و این باعث شد بعدها بچه‌ها نویسندگان و مترجمان خوبی شوند.
ناصر تقوایی با اشاره به انتشار اولین داستان كوتاه محمد ایوبی با عنوان «چای» در همین مجله اظهار داشت: شما اگر به این نشریه رجوع كنید می‌بینید یك نسل ادبی از آبادان كه بزرگ‌ترین شهر صنعتی ایران بود ظهور می‌كند و ادبیات صنعتی را وارد داستان می‌كند.
وی از عدنان غریفی به عنوان نویسندگان این نشریه یاد كرد و گفت: گروهی هم شاعر بودند كه چون ایوبی داستان‌نویس بود این جا به آن‌ها نمی‌پردازم.
تقوایی با بیان این كه نشریه تا سال 46 منتشر شد، اظهار داشت: بچه‌ها جلسات ماهیانه داشتند ولی ساواك به آنها گیر داد و جمع كثیری دستگیر شدند؛ بی آن كه كار سیاسی كرده باشند.
این كارگردان ادامه داد: متأسفانه در بسیاری از دوران‌ها در جامعه ما فكر كردن یعنی سیاسی بودن؛ این بچه‌ها به حبس‌های طولانی محكوم شدند. برخی هم در تهران به خانه من می‌آمدند. عدنان غریفی را بعد از انكه از خانه من بیرون رفت دستگیر كردند.
تقوایی تصریح كرد: من به دیدن جلال آل‌احمد و ابراهیم گلستان رفتم و سعی كردم موجی ایجاد كنم كه این بچه‌ها را آزاد كنند، ولی متأسفانه آزاد نشدند.
این كارگردان افزود: چیزی در خوزستان به وجود آمد كه تا آن وقت سابقه نداشت و پیدایش این مجله باعث شد نسلی از نویسندگان، ظهور كرده و وارد ادبیات ما شوند.
وی اضافه كرد: گویش جنوبی قابلیتی برای داستان‌سرایی داشت كه به ادبیات و فیلم و كمتر شعر ما وارد شد؛ چرا كه بچه‌ها استعدادشان بیش‌تر از شعر در نثر بود. قبل از این‌ها رسول پرویزی و صادق چوبك هم از جنوب ظهور كرده بودند ولی آن‌ها بوشهری بودند. اما این‌ها بچه كارگرهای شهر صنعتی آبادان بودند كه ما صد سال از پولش ارتزاق می‌كنیم.
تقوایی با بیان این كه ادبیات برای ایوبی شغل بود، گفت: شغل هویت آدم‌هاست.
وی ادامه داد: خیلی‌ها به دلایل فشارهایی كه به آن‌ها وارد شد دوام نیاوردند، اما ایوبی دوام آورد و اكنون كه بین ما نیست می‌بینیم سوای كارهای قبلی، چهار رمان او در این سال‌ها برای نشر رفته كه منتشر نشده و تازه ممكن است پس از مرگش یكی از آن‌ها منتشر شود.
تقوایی بیان داشت: امیدوارم ذهنیت سیاستمداران نسبت به هنر عوض شود. هنرمندان كاری نمی‌كنند جز بازتاب صدای جامعه‌شان و اتفاقا سیاستمداران باید این را در خدمت پیشرفت جامعه به كار گیرند.
وی تأكید كرد: هیچ هنرمندی نمی‌خواهد جامعه خودش را به آشوب بكشد، بلكه بحران‌های جامعه را بنا به قرائنی كه می‌بیند، نشان می‌دهد.
 
* ایوبی گوش شنوا داشت
اسدالله امرایی نیز طی سخنانی گفت:‌ اگر بخواهیم راجع به داستان‌نویسی و آثار ایوبی صحبت كنیم جای این كار است و از طرفی حرفی را می‌گویم كه همه‌تان می‌دانید. من با ایوبی دوستی كردم و همسفر بودم. گفتند «برادرت چه جور آدمی است؟ گفت: من با او رفاقت نكردم.» اما من با ایوبی رفاقت كردم.
امرایی ادامه داد: ایوبی گوش شنوا برای شنیدن صدای مردم و انعكاس آن داشت و صبوری ایشان نشان داد كه چه آثار خوبی را می‌تواند خلق كند.
امرایی با قرائت شعر «پایان شب سخن‌سرایی می‌گفت ز سوز دل همایی» كه شعر مورد علاقه ایوبی بود، گفت: او یكی از كسانی بود كه عشق و علاقه‌اش باعث شد كه این جا بماند و بنویسد؛ هرچند تنش رنجور بود ودر چاپ آثارش با دشواریی‌هایی مواجه بود كه همه ما با آن آشنا هستیم، اما به هر حال تحمل كرد و آثارش را نوشت.
 
* حزن ایوبی خونابه‌ای بود كه از قلمش می‌چكید
رسول آبادیان نویسنده نیز در ابتدای این مراسم گفت: ایوبی یك عمر با تمام رنج‌هایی كه كشید، همان‌طور نوشت كه زندگی كرد و همان‌طور زندگی كرد كه از دنیا رفت.
سیدحمزه موسوی دوست پنجاه ساله ایوبی نیز گفت: من و ایوبی از دوستان قدیمی بودیم . محمد قبل از آن كه قلم نویسندگی به دست بگیرد با عنوان «م.پرستو» در مطبوعات شعر چاپ می‌كرد.
وی با بیان این كه در دهه چهل همراه با ایوبی در مناطق شركت نفت زندگی می‌كرده، اظهار داشت: از آن به بعد ایوبی لقب ادبی‌اش را عوض كرد و نویسنده شد.
موسوی گفت: حزن او چكیده و خونابه‌ای بود كه از قلمش می‌چكید. او جنوبی بود و از هر طرف كه می‌رفت باز به حسرت جنوبی‌ها برمی‌گشت.
وی صبوری را شاخصه ایوبی توصیف كرد و گفت: همیشه یا سكوت می‌كرد و یا با تبسم عبور می‌كرد و امیدوارم آنان كه راه صبوری را پیش گرفته‌اند مورد ستایش قرار گیرند.
 
* در بیمارستان چهره مرگ را در او دیدم
سیدمحمود سجادی نیز در این مراسم گفت: با ایوبی همشهری، همسایه و در همه دوران تحصیل همكلاس بودم و دوستی ما تا قبل از مرگش حفظ شد.
وی مادر ایوبی را خطاب قرار داد و گفت: گاهی هنگامی كه قرار بود درس بخوانیم با هم بحث‌های ادبی می‌كردیم كه مادرش به ما می‌گفت اینها درس نمی‌شوند، اما سیر همین بحث‌ها بود كه ایوبی را نویسنده كرد.
سجادی خاطرنشان كرد: ردپای مادر محمد ایوبی را در كتاب «پایی برای دویدن» می‌بینیم.
همسر محمد ایوبی نیز در این مراسم گفت: شب آخر می‌گفت از این همه رنج خسته شدم. راضی‌ام. به قرآن راضی‌ام. دهانش را گرفتم. گفت: اگر بتوانم سال 88 را رد كنم در رفتم، ولی نمی‌توانم. بوی مرگ را حس كرده بود. در بیمارستان چهره مرگ را در او دیدم ولی باور نكردم. محمد هم رفت. ستونم رفت. برایم آرزوی صبر كنید.
مجلس ترحیم این نویسنده روز پنجشنبه 24 دی از ساعت 15 تا 16:30 در خانقاه صفیعلی شاه واقع در میدان بهارستان، خیابان صفی علیشاه برگزار می‌شود.
 
گردآوری: گروه فرهنگ و هنر سیمرغ
www.seemorgh.com/culture
منبع: farsnews.com