یكی از دستاوردهای این سفر این بود كه مردم آنجا با فرهنگ و ادب ایران بیش‌تر آشنا شدند؛ چرا كه شاهنامه‌خوانی برای نخستین‌بار به صورت فارسی و انگلیسی...
 
 دبیر كل بنیاد فردوسی برنامه‌های فرهنگی و هنری آینده‌ این بنیاد و دستاوردهای برپایی جشن هزاره‌ شاهنامه در برخی كشورهای اروپایی را تشریح كرد.
 
یاسر موحدفرد در گفت و گو با ایسنا، درباره‌ دستاوردهای سفر به اتریش گفت: به پیشنهاد بنیاد فردوسی، جشن هزاره‌ شاهنامه در اتریش به كوشش انستیتو خاورشناشی و ایران‌شناسی آكادمی علوم اتریش و با همكاری رایزنی ایران در اتریش از 19 تا 21 آبان (10 تا 12 نوامبر) از ساعت 19 تا 22 با سه ویژه‌برنامه در دو شهر وین و گراتس برگزار شد.
وی با اشاره به اجرای برنامه‌های فرهنگی، هنری و پژوهشی متنوع در این ویژه‌ برنامه‌ها، افزود: ویژه‌برنامه‌های هنری در این سه روز با حضور ابوالفضل ورمزیار، هنرنمایی تیم‌ ملی ورزش‌های پهلوانی ایران و ضرب و نقل مرشد برتر زورخانه‌ ای كشور، علی ناری، همراه بود.
به گفته‌ موحدفرد، یكی از دستاوردهای این سفر این بود كه مردم آنجا با فرهنگ و ادب ایران بیش‌تر آشنا شدند؛ چرا كه شاهنامه‌خوانی برای نخستین‌بار به صورت فارسی و انگلیسی اجرا شد كه البته به زبان آلمانی زیرنویس می‌شد.
او اظهار كرد: ثبت شدن ورزش‌های پهلوانی و همچنین ثبت هنر نقالی در فهرست میراث معنوی در معرض خطر یونسكو كه پیشنهاد آن چندی پیش داده شده است، بنیاد را بر آن داشت كه برنامه‌های تلفیقی برای معرفی این دو میراث معنوی جهانی داشته باشد.
دبیر كل بنیاد فردوسی عنوان كرد: به دلیل تأثیری كه اجرای این برنامه‌ها داشت، ویژه‌برنامه‌ها در سه نشست دیگر ادامه پیدا كرد كه از سوی پژوهشگران و دانشجویان اتریشی 15 تا 17 و 22 نوامبر (24 و 26 آبان و 1 آذر) در تالار دیپلماتیك آكادمی علوم اتریش برگزار شد؛ این نشست‌ها با موضوع فردوسی‌شناسی و ارتبا‌ط‌ شاهنامه با ورزش‌های پهلوانی و هنر نقالی ایران برپا شد و پروفسور برت فراگنر، دكتر نصرت‌الله رستگار و دكتر استفان پوپ سخنرانان آن بودند.
وی افزود: از جمله دستاوردهایی كه این ویژه‌برنامه‌ها داشت، این بود كه همزمان با 19 آبان‌ماه در تالار دیپلماتیك علوم اتریش در وین، انستیتو خاورشناسی اتریش میزبان ایران‌شناسان بود كه در این همایش، پروفسور برت فراگنر ـ رییس انستیتو خاورشناسی اتریش و ایران‌شناس - پیشنهاد كرد «شاهنامه» فردوسی به عنوان بزرگترین كتاب حماسی جهان در كتاب ركوردهای گینس به ثبت جهانی برسد. از سوی دیگر، نماینده‌ فدراسیون ورزش‌های پهلوانی برای تشكر از تلاش‌های آكادمی علوم اتریش در جهت پاسداشت شاهنامه، نماد زورخانه ای ایران را به این آكادمی پیشكش كرد.
موحدفرد گفت: 20 آبان نیز در گردهمایی دیگری كه به دعوت انستیتو ایران‌شناسی اتریش در نمایندگی آكادمی علوم اتریش در شهر گراتس برگزار شد، دكتر استفان پوپ و دكتر رستگار درباره تأثیر شاهنامه و فرهنگ ایران در جهان سخن گفتند.
دبیر كل بنیاد فردوسی اظهار كرد: در این گردهمایی، دكتر نصرت‌الله رستگار، پژوهشگر ارشد انستیتو ایران‌شناسی اتریش، از به پایان رسیدن ویرایش ترجمه‌ منظوم آلمانی شاهنامه خبر داد كه سال‌ها پیش به وسیله‌ آدام پولاك آغاز شده بود و چند سال است زیر نظر این پژوهشگر ایرانی در آكادمی علوم اتریش ویرایش و آماده‌ چاپ می‌شود.
وی اضافه كرد: از ویژ‌گی‌های این كتاب این است كه به صورت نفیس، نگاره‌های شاهنامه‌هایی كه در گنجینه موزه‌ های كشورهای اروپایی نگه‌داری می‌شود، در این مجموعه به چاپ می‌رسد.
به گفته دبیر كل بنیاد فردوسی، در 21 آبان هم در مركز فرهنگی شهر وین، به كوشش رایزنی ایران در اتریش، ویژه‌برنامه‌هایی برای ایرانیان و دانشجویان ایرانی مقیم اتریش برپا شد.
موحدفرد گفت: بنیاد فردوسی تلاش می‌كند در دوسالانه‌ی ثبت هزاره‌ جهانی شاهنامه در یونسكو (2010 و 2011)، جشنواره‌های گوناگون دیگری را با مذاكره با نهادهای كارگزار فرهنگی در داخل و خارج از كشور برگزار كند. البته چند ویژه‌برنامه در اروپا درنظر گرفته شده كه امیدواریم برای سال 2011 بویژه در اروپای شرقی و غربی برنامه‌هایی داشته باشیم.
دبیركل بنیاد فردوسی افزود: یكی از ره‌آوردهای مذاكرات بنیاد فردوسی در این سفرهای اروپایی، گشایش چهار تالار ویژه برای شاهنامه در موزه‌ پرگامون، بزرگ‌ترین موزه‌ هنرهای شرقی و اسلامی اروپا در برلین، است كه در تاریخ 9 دسامبر (18 آذر) آغاز به كار خواهند كرد.
به گفته‌ وی ، پس از گشایش تالارها، از 18 تا 24 اسفند، ویژه‌برنامه‌های گوناگونی درباره‌ معرفی شاهنامه در این تالارها برگزار می‌شود و بیش از 30 برگ از شاهنامه‌های كهن ایرانی از جمله برخی از برگ‌های شاهنامه شاه طهماسب به نمایش گذاشته می‌شود كه از كتابخانه مركزی پرگامون، موزه‌ آقاخان و كتابخانه ملی آلمان تهیه شده‌اند.
موحدفرد درباره فعالیت‌های پژوهشی بنیاد گفت: راه‌اندازی رصدخانه فرهنگی شاهنامه‌پژوهی از برنامه‌های پیش روی بنیاد فردوسی است كه شامل بانك اطلاعاتی همه‌ پژوهشگران و هنرمندان و همچنین آثار پژوهشی، فرهنگی و هنری این افراد می‌شود ؛ به این منظور از همه پژوهشگران دعوت به همكاری می‌شود تا طرح‌های فرهنگی و هنری و آثار پژوهشی خود را كه در سال‌های 88 ـ 89 تدوین كرده‌اند ، به نشانی دفتر مركزی بنیاد فردوسی در تهران، خیابان فاطمی، خیابان رهی معیری، پلاك 7، طبقه 2 ارسال كنند تا در رصدخانه ثبت شده و در كتابی جداگانه به نام صاحبان اثر به چاپ برسد.
دبیر كل بنیاد فردوسی یادآور شد: پیش از این نیز از شاهنامه‌پژوهان مطرح كشور دعوت كردیم تا مقالات خود را در اختیار بنیاد قرار دهند تا در كتابی با عنوان «مجموعه مقالات شاهنامه‌پژوهان برجسته» به چاپ برسد كه برای گام نخست ، خانه‌ كتاب آمادگی خودش را برای چاپ این كتاب اعلام كرده است كه امیدواریم نسخه اول آن تا سال آینده منتشر شود.
وی با اشاره به این‌كه مهلت ارسال آثار تا پایان سال جاری درنظر گرفته شده است ، گفت: تاكنون میرجلال‌الدین كزازی ، محمدعلی اسلامی ندوشن ، ابوالفضل خطیبی ، ضیاءالدین هاجری ، عزیزالله جوینی ، علی موسوی گرمارودی و محمد حسین طوسی‌وند مقاله‌های خودشان را به بنیاد فرستاده‌اند.با توجه به موضوعات مختلفی كه با شاهنامه مرتبط است و تأثیر شاهنامه بر ادبیات شاعران دیگر این آمادگی وجود دارد كه پژوهشگرانی هم كه در سطح نخست نیستند ، مثل دانشجویان دوره‌ ارشد و دكتری و یا استادان ادبیات دانشگاه‌ها مقالات و آثار پژوهشی خود را به دبیرخانه‌ بنیاد فردوسی ارسال كنند تا در كتاب جداگانه‌ای به چاپ برسد. بسیاری از نشریات مطرح كشور هم تقاضاهایی داشتند تا برای سال آینده ویژه‌نامه‌های گوناگونی را با موضوعات مختلف مرتبط با شاهنامه آماده كنند.
موحدفرد اظهار كرد: پیشنهاد ایجاد دانشنامه‌ شاهنامه را با نهادهای كارگزار فرهنگی مطرح كردیم ولی متأسفانه هنوز هیچ نهادی اعلام آمادگی نكرده است.
دبیركل بنیاد فردوسی در ادامه گفت: دومین دوره نشست‌های شاهنامه‌پژوهی با همكاری سرای اهل از 14 آذرماه آغاز می‌شود و 19، 21 و 28 آذرماه و 5 و 19 دی‌ماه ادامه می‌یابد. این نشست‌ها از ساعت 17 ـ 19 در سرای اهل قلم با عنوان «دانشنامه‌ جهانی شاهنامه» برگزار می‌شود، كه فرهاد وداد، شروین وكیلی، یدالله قائم‌پناه، فرانك دوان‌لو، داوود اسپرهم و محمد‌حسین طوسی‌وند استادان مدعو هستند و شناسایی مكان‌های جهان شاهنامه با به كارگیری روش‌های دانش فیزیك، آیین شهریاری و سیاست در شاهنامه، دانش عرفان در شاهنامه، بررسی دوره‌ های تاریخی در شاهنامه، آموزه‌های دانش كلام در شاهنامه و پیشینه‌ دانش پزشكی ایرانیان در شاهنامه از جمله موضوعات سخنرانی‌هاست.
به گفته‌ موحدفرد، این برنامه‌ها با اجرای نقالی و برخوانی شاهنامه همراه خواهد بود.
دبیركل بنیاد فردوسی پشتیبانی از ساخت عروسك‌های اساطیر شاهنامه، اجرای موسیقی - نمایش كودكانه و برپایی كارگاه آموزش ساخت عروسك‌های كاغذی اساطیر شاهنامه را از جمله برنامه‌های فرهنگی و هنری بنیاد فردوسی اعلام كرد و گفت: كارگاه آموزش ساخت عروسك‌های كاغذی اساطیر شاهنامه به وسیله‌ محمدرضا امامی طراحی شده و به زودی در ایران و كشورهای اروپایی ارائه می‌شود.
موحدفرد درباره‌ اقدامات بنیاد فردوسی در حوزه‌ تولید كالاهای هنری نیز گفت: آماده كردن نسخه‌های جشنواره‌ فیلم‌های مستند به زبان انگلیسی،‌ عربی و فرانسوی، از جمله ساخت دو مستند به زبان انگلیسی با همكاری شبكه‌ پرس تی‌وی با نام «شهره‌ هزاره» و ساخت دو مستند به زبان‌های عربی و فرانسوی كه با همكاری شبكه ‌های كوثر و سحر فرانسوی برای معرفی فعالیت‌های بنیاد تهیه شده است، از جمله‌ این موارد است. همكاری در تولید مستند معرفی نقالی (به زبان انگلیسی) برای ثبت هنر نقالی در فهرست معنوی در معرض خطر یونسكو، و سفارش چهار نماآهنگ معرفی شاهنامه در قالب پویانمایی با بهره‌گیری از نگاره‌های شاهنامه‌ بایسنقری از دیگر فعالیت‌های هنری بنیاد فردوسی در سال جاری بوده است.
دبیركل بنیاد فردوسی همچنین گفت: بنیاد برگزاری نمایشگاه‌های گوناگون هنری مانند نمایشگاه عكاسی، پوستر و خوشنویسی را در دستور كار دارد كه به زودی زمان و مكان آن‌ها اعلام می‌شود. از آن جمله، نمایشگاه تابلوهای عكاسی سعید محمودی ازناوه است كه در تاریخ 6 تا 11 آذرماه در نگارخانه‌ فرهنگسرای اندیشه برپا می‌شود.
وی درباره‌ ثبت جایزه‌ جهانی فردوسی هم گفت: با تلاشی كه سازمان اسناد و كتابخانه ملی كشور داشته است، امیدواریم كه این جایزه به زودی پاسخش داده شود تا به وسیله‌ آن نام فردوسی و ایران بلندآوازه‌تر شود.
موحدفرد افزود: از آن‌جایی كه این جایزه باید به صورت دائمی و ثابت داده شود ، دولت باید بودجه‌ مستقیمی را برای آن درنظر بگیرد كه در این صورت، راه برای گرفتن این ثبت جهانی هموارتر می‌شود.
دبیر كل بنیاد فردوسی خاطرنشان كرد: با توجه به این‌كه نام فردوسی بر روی این جایزه نهاده شده است و اسناد گوناگونی هم برای آن ارائه شده، استقبال اولیه خوب بوده است اما باید موارد فنی و مالی نیز از سوی یونسكو بررسی و به ایران ابلاغ ‌شود كه امیدواریم با تلاش‌های كتابخانه‌ ملی، اعتبارات لازم تأمین شود و به زودی شاهد راه‌اندازی این جایزه باشیم.
 
 
گردآوری: گروه فرهنگ و هنر سیمرغ
www.seemorgh.com/culture
منبع: jamejamonline.ir