بیگانه تمام شد!
«بیگانه» یا «طاعون» یا حتی «آدم اول». همین كه اثری از آلبركامو آن هم با ترجمه خشایار دیهیمی، دوباره تجدید چاپ شده كافی است تا از جزئیاتش سردربیاورید؛ صفحههای كتاب را ورق بزنید و در خاطرات خواندن رمانهای كامو قدم بزنید اما نزدیكتر كه میشوید، نه خبری از بازخوانی خاطرات است، نه كتابهای تجدید چاپشده. «یادداشتها» عنوان مجموعهای است از نویسندهای نامآشنا كه تابهحال با كالیگولا، افسانه سیزیف و... او را میشناختید.
این یادداشتها همانطور كه از نامشان پیداست، نه رمانگونهاند، نه شعرمانند و نه حتی شباهتی به داستان دارند. یادداشتها دستنوشتههایی هستند كه شما با خواندنشان خودتان را پشت چشمان كامو حس میكنید. به میانه راه كه میرسید، به دفتر نهم شاید هم هشتم احساس میكنید، تمام سالهای دور را از می 1935 تا دسامبر 1959 با كامو گذراندهاید.
دفتراول 13 فوریه 1936:
پوچی واژه تجربه. تجربه، تجربه كردنی نیست. تجربه برانگیخته نمیشود. به سر آدم میآید. در واقع صبر و نه تجربه. ما تحمل میكنیم یا به عبارت دیگر «میِكشیم»...
مرگ است كه به بازی و قهرمانی معنای حقیقی میدهد.
شادی من پایانی ندارد. روزنوشتهای كامو از این دست هستند. نتهایی كه تو را با تمام ساعتها و روزهایی كه كامو پشتسر گذاشته است همراه میكنند. گاهی هم در میان همین یادداشتها به برنامههای شخصی كامو برمیخوریم. برنامههایی كه فهرستوار پشت سر هم ردیف شدهاند: 1. مقاله درباره خرابهها 2. رمان ـ كار روی آن 3. مقاله درباره مالرو و...
و شاید تكاندهندهترین لحظه این برنامهنوشتها، زمانی است كه در دفتر سوم به تاریخ می 1940 همین یك جمله را میخوانیم: بیگانه تمام شد! یا حتی جملهای مثل این: «چیزی میخواهم كه عادلانه باشد.»، «طاعون درست همین است.» تا پاپان جلد دوم با همین تصاویر و همین نگاهها با كامو همراهیم یا شاید این یكی: اردوگاه. یك نگهبان جاهل بیسواد كه دائما به یكی از روشنفكرها گیر میدهد. «این هم واسه كتابات! پس روشنفكری نه!...» آخر سر روشنفكر به التماس میافتد كه او را ببخشد. نقطه اوج جلد سوم به ترجمه شهلا خسروشاهی شاید پیوست دفتر هشتم باشد. جایی كه نامههای كامو را میخوانیم به مخاطبان ناشناس و به شاعران و حتی فلاسفه هم عصرش.و بالاخره جلد چهارم كه سفرنامههایی است باز هم به قلم كامو. گزارشهایی از سفرهای او به آمریكا. سفرنامههایی كه برخلاف دیگر دستنوشتههایش ساختاری منسجمتر دارند. ساختاری داستان مانند با جملههای كوتاه و از زبان اول شخص، درست مثل یك راوی كه جزءبهجزء سفرهایش را برای مخاطبانش شرح میدهد، آن هم شرح و بستی كامل تا سیویكم آگوست 1942:«...رو به پاریس. سفر به پایان میرسد.»
گردآوری: گروه فرهنگ و هنر سیمرغ
www.seemorgh.com/culture
منبع: tehrooz.com/ آزاده تنها
مطالب پیشنهادی:
پوچی آگاهانه آلبر کامو
نگاهی به زندگی و آثار ادگار آلنپو
نامه عاشقانه جک لندن به آنا استرونسكی
اتفاقات خواندنی در زندگی نویسندگان!
ویکتور هوگو، مردی که نمیخندید
